ООГАНИСТАН, 2026-жылдын 2-февралы – Karavan Info маалымат агенттиги. БУУнун Гуманитардык маселелерди координациялоо боюнча башкармалыгы (OCHA) Ооганстандын провинцияларынын үчтөн эки бөлүгүнөн көбү – 67% – кургакчылыкка жана суунун кескин жетишсиздигине туш болуп жатканын эскертти.

OCHA өлкө боюнча болжол менен 16 миллион адамдын коопсуз ичүүчү сууга жетүүсүнө болгон муктаждыгын айтып, 163 миллион доллар каражат сурады.

Уюмдун маалыматы боюнча, коңшу өлкөлөрдөн ооган мигранттарынын массалык түрдө кайтып келиши, кургакчылык, оорулардын чыгышы, тез-тез болуп турган суу ташкындары жана жер титирөөлөрдөн улам таза ичүүчү сууга, санитарияга жана гигиенага болгон муктаждык кескин жогорулаган.

Улуттук баалоо боюнча, үй чарбаларынын болжол менен 85% жок дегенде бир экологиялык коркунучка туш болушкан. Коопсуз ичүүчү сууга жана санитария кызматтарына муктаж үй чарбаларынын үлүшү 2024-жылы 26%дан 2025-жылы 37%га чейин өскөн.

Ошондой эле, OCHA шаар жана айыл жерлеринин ортосундагы таза сууга жетүүдөгү ажырымдын өсүп жатканын белгиледи. Шаарлардагы инфраструктуранын жакшырышына карабастан, айылдык үй-бүлөлөр жогорку чыгымдарга жана коопсуз суу булактарына чейинки аралыкка туш болушат.

Аялдар башкарган үй-бүлөлөрдө суу жана санитарияга болгон муктаждыктар эң жогору, ден соолугунун мүмкүнчүлүктөрү чектелүү адамы бар үй-бүлөлөрдүн 41% гана тийиштүү санитарияга ээ.

Ооганстандын айыл жерлеринде кургакчылыктын күчөшүнөн улам суу ресурстары азайып баратат. Бул айыл чарбасына көз каранды үй-бүлөлөрдүн кирешесинин 13% га азайышына жана карызынын 30% га көбөйүшүнө алып келди.

Уюмдун маалыматы боюнча, көптөгөн аялдар түнкүсүн суу алуу үчүн алыскы аралыкты басып өтүүгө аргасыз болуп, өздөрүн коркунучка кептешет, ал эми өспүрүм кыздар санитардык шарттардын жоктугунан мектепке барбай калышат.

Кургакчылыктын жана оорулардын жайылуу коркунучунун айкалышы кайтып келген мигранттарды кабыл алган провинциялардагы гуманитардык кризисти күчөтүүдө, анын ичинде Герат, Нангархар, Нимроз жана Хост.

БУУнун баалоолору көрсөткөндөй, Ооганстандагы кеминде 18 провинция климаттын өзгөрүшүнө алсыздыгы жагынан "өтө жогорку тобокелдик" категориясына кирет.

OCHA суу системаларын калыбына келтирүү жана оңдоо, кайтып келген мигранттарга кызмат көрсөтүү, оорулардын чыгышына жооп кайтаруу, кышка даярдануу жана зарыл жабдууларды камдоо үчүн 163 миллион доллар сурады.

Сүрөт: Khaama Press