Душанбе, 22 май, – АИ «Корвон Иттилоот». Чин ҳамкориҳои худро бо Тоҷикистон дар бахши амният ва зерсохтори зиддитеррористӣ густариш медиҳад. Дар доираи кумаки ройгон Пекин ба Вазорати корҳои дохилии Тоҷикистон таҷҳизоти иктишофӣ, полисӣ ва зиддитеррористӣ ба маблағи умумии тақрибан 72 миллион сомонӣ пешниҳод менамояд.

Ёддошти тафоҳум оид ба ин масъала 8 май аз ҷониби Ҳукумати Тоҷикистон ба имзо расид. Ҳуҷҷат интиқоли 34 дастгоҳи иктишофӣ, инчунин дигар таҷҳизоти махсус ва техникаи полисиро дар доираи барномаи байнидавлатии кӯмак миёни ду кишвар пешбинӣ мекунад.

Тибқи санад, таҷҳизот тавассути гузаргоҳи Қарасу дар марзи Тоҷикистону Чин ворид карда мешавад. Барои насб, танзим ва омӯзиши мутахассисони тоҷик ҷониби Чин ҳашт коршиносро ба муҳлати 45 рӯз ба Тоҷикистон мефиристад.

Дар навбати худ, Тоҷикистон уҳдадор мешавад, ки барасмиятдарории гумрукӣ, интиқол ва ҷойгиркунии таҷҳизотро дар қаламрави кишвар таъмин намояд.

Илова бар ин, Душанбе таҷҳизоти мазкурро аз боҷҳои гумрукӣ ва андоз озод карда, барои мутахассисони чинӣ шароити гирифтани раводид, иқомат, амният ва фаъолияти кориро фароҳам месозад.

Ҳамчунин таъсиси гурӯҳи махсуси корӣ пешбинӣ шудааст, ки дар насб ва омодасозии кадрҳои тоҷик ба мутахассисони чинӣ кумак хоҳад кард. Пас аз таҳвили таҷҳизот ҷонибҳо сифати техникӣ, шумора ва хусусиятҳои онро якҷо санҷида, санади қабул ва супоришро ба имзо мерасонанд.

Масъулияти истифода ва хароҷоти минбаъдаи таҷҳизот пурра бар дӯши ҷониби Тоҷикистон гузошта мешавад.

Дар пасманзари таҳдидҳои рӯзафзуни амниятӣ дар минтақа ҳамкориҳои Душанбе ва Пекин дар бахшҳои ҳифзи ҳуқуқ ва амнияти сарҳадӣ беш аз пеш намоён мегарданд. Солҳои охир Чин дар таҳкими амният дар самти марзи Афғонистон фаъолона иштирок мекунад — минтақае, ки баъд аз тағйири ҳокимият дар Афғонистон яке аз самтҳои ҳассоси Осиёи Марказӣ арзёбӣ мешавад.

Чанде пеш вакилони парлумони Тоҷикистон созишномаи сохтмони нӯҳ иншооти сарҳадиро дар ноҳияҳои ҳаммарз бо Афғонистон тасдиқ карданд. Ҳамзамон баҳсҳо дар бораи миқёси ҳузури Чин дар бахши амнияти минтақа идома доранд.

Ҳанӯз соли 2021 дар Тоҷикистон масъалаи сохтмони иншоот барои сохторҳои қудратӣ дар Вилояти Мухтори Кӯҳистони Бадахшон бо иштироки ҷониби Чин мавриди баҳс қарор гирифта буд. Он вақт Вазорати корҳои дохилӣ расман изҳор дошт, ки маълумот дар бораи гӯё сохтмони пойгоҳи низомии Чин ба воқеият мувофиқат намекунад.

Мавҷи нави баҳсҳо соли 2024 баъди нашри мақолаи рӯзномаи бритониёии The Telegraph оғоз гардид. Нашрия иддао карда буд, ки Чин дар пасманзари таҳдидҳои Афғонистон гӯё пинҳонӣ дар Тоҷикистон пойгоҳи низомӣ месозад.

Вазорати корҳои хориҷии Тоҷикистон боз ҳам чунин маълумотро рад намуда, таъкид кард, ки дар қаламрави ВМКБ пойгоҳи низомии Чин вуҷуд надорад.

Бо вуҷуди ин, коршиносон бар ин назаранд, ки Пекин ҳузури технологӣ ва инфрасохтории худро дар бахши амнияти минтақавӣ тадриҷан тақвият медиҳад ва бештар ба интиқоли техника, омодасозии кадрҳо ва рушди низомҳои назоратӣ дар самтҳои стратегӣ такя мекунад.

Акс: тамринҳои муштараки низомии Тоҷикистону Чин / Asia-Plus