Павлодар, 2 июли соли 2026 АИ «Караван Инфо». Олимон ва донишҷӯёни донишгоҳи Марғулан дар мавзеи Жантай (вилояти Павлодар) боқимондаҳои сохтмони калони меъмории мақбараи ашрофи даштӣ дар даврони Ордаи Тиллоӣ (давлатҳои асрҳои XIII – XV дар қаламрави Авруосиё) – ро кашф намуданд. Дар наздикии мақбара як мақбараи васеъ (қабристони қадимӣ) ёфт шудааст.

Ин бозёфтҳо ба асрҳои XIV – XV тааллуқ доранд. Муҳаққиқон лидар (далномери лазерӣ) ва георадар (радар барои санҷиши зеризаминӣ) ва инчунин геосканери роботиро барои сохтани нусхаҳои рақамии сеҷонибаи иншоотҳо истифода бурданд.

Хишти андозаи 25 ба 25 сантиметр ба стандарти ордаи тиллоӣ мувофиқат мекунад, маҳз чунин мавод ҳангоми сохтмони қасрҳо ва масҷидҳо истифода мешуд. Дар либосҳое, ки аз боздӯхтҳои оҳании сурби баланд – тилоӣ сохта шудаанд, нишонаҳои металлӣ пайдо шудаанд, ки ин аз металлургияи рушдёфта дар минтақа шаҳодат медиҳад.

Маҷмӯи маҳтобӣ ва садафи каури (моллюски баҳрӣ) пайдоиши воридотӣ доранд. Ин робитаҳои тиҷоратии Прииртишя бо Осиёи Ҷанубӣ ва қаламравҳои дурдасти Авруосиёро дар асрҳои миёна тасдиқ мекунад.

Роҳбари экспедитсия Тимур Смагулов қайд намуд, ки бозёфтҳо тасаввуроти равандҳои таърихиро пурра мекунанд ва барои омӯзиши мероси фарҳангии минтақа дурнамои нав мекушоянд. Археолог Елена Тушева таъкид намуд, ки технологияҳои металлургии Прииртишя дар сатҳи баланд буданд. Ба гуфтаи биоархеолог Наталия Миллер, садафи каури боз як далели роҳҳои тӯлонии тиҷоратӣ байни Дашти Бузург ва тамаддунҳои Осиёи Ҷанубӣ мебошад.

Аксҳо: Вазорати илм ва ТО ҶҚ