Астана, 2026 жылғы 1 тамыз – Karavan Info ақпараттық агенттігі. Қазақстанда адамның қайтыс болғаннан кейінгі орган донорлығына келісімі медициналық көмектің сапасына әсер етуі мүмкін деген алаңдаушылық сақталуда. Денсаулық сақтау министрлігінің Трансплантация және жоғары технологиялық медициналық қызметтерді үйлестіру жөніндегі республикалық орталығы пациенттерге көмек көрсететін дәрігерлердің олардың тілектері туралы ақпаратқа қол жеткізе алмайтынын түсіндірді.
Орталық директоры Айдар Ситказиновтың айтуынша, қайтыс болғаннан кейінгі донорлыққа келісім беру немесе бас тарту туралы ақпарат электронды жүйеде сақталады және оған тек үш республикалық үйлестіруші ғана қол жеткізе алады.
«Медициналық ұйым да, бас дәрігер де, аурухана дәрігерлері де пациенттің тілегін білмейді. Олар бұл туралы ми өлімі диагнозы қойылып, медициналық кеңеспен расталғаннан кейін ғана біледі».
Сондықтан, донорлық туралы шешім адамның еміне әсер ете алмайды. Мидың өлімі расталғаннан кейін ғана үйлестірушілер өмір бойы келісім берілгенін немесе бас тартылғанын анықтау үшін Республикалық электрондық денсаулық сақтау орталығына өтініш береді.
Егер адам қайтыс болғаннан кейінгі донорлықтан алдын ала бас тартса, рәсім жүргізілмейді.
«Егер адам өмір бойы бас тартса, онда донорлық процесс туралы әңгіме болуы мүмкін емес», — деп атап өтті Айдар Ситказинов .
Орталық сонымен қатар медициналық ұйымдар қайтыс болғаннан кейінгі донорлық процедуралардан қаржылық пайда алмайтынын атап өтеді. Бұл процесс туыстарымен кеңінен кеңес алуды талап етеді, ал диагноз бен құжаттаманың дәлдігі прокуратура мен тиісті мемлекеттік органдардың қосымша тексеруіне жатады.
2012 жылы Қазақстанда заманауи трансплантация қызметтері дамығаннан бері 3270 орган трансплантациясы жасалды. Оның 544-і немесе 18%-ы қайтыс болған адамның донорлығы арқылы мүмкін болды.
Бүгінгі таңда 16 109 қазақстандық қайтыс болғаннан кейінгі органдарды донорлыққа ресми түрде келісім берді, ал 156 174 адам бас тартты. Сонымен қатар, елімізде қайтыс болған донорлардан трансплантациялау саны үш есеге жуық өсті.
Сурет: Жүрек орталығы қоры