Душанбе, 2026 жылғы 16 қыркүйек – Karavan Info ақпараттық агенттігі. Сеулде Орталық Азия – Корея Республикасы (C5+1) форматындағы өнеркәсіп және жаңа технологиялар министрлерінің алғашқы тарихи кездесуі өтті.
Саммиттегі тәжік делегациясын елдің Индустрия және жаңа технологиялар министрі Шерали Кабир басқарды. Келіссөздердің негізгі тақырыптары литий мен сирек кездесетін жер элементтерін қоса алғанда, маңызды минералдар үшін тұрақты жеткізу тізбегін құру, индустриалды парктерді бірлесіп дамыту, озық технологияларды трансферттеу және өндіріс процестерін терең цифрландыру болды.
C5+1 министрлікаралық диалогы Орталық Азия елдерінің шикізат және тау-кен әлеуетін Оңтүстік Кореяның жоғары технологиясымен, инженериясымен және капиталымен біріктіруге арналған тұрақты институционалдық платформаға айналуды мақсат етеді. Нәтижесінде қол жеткізілген ынтымақтастық жоғары қосылған құн өнімдерін өндіруге, сауда теңгерімсіздігін жеңуге және жас техникалық кадрларды оқытуға бағытталған.
C5+1 өнеркәсіптік форматының іске қосылуы маңызды саяси оқиғамен тұспа-тұс келіп отыр: 15 қыркүйекте Тәжікстан Республикасының Президенті Эмомали Рахмон 16 қыркүйекке жоспарланған Орталық Азия-Корея Республикасы арасындағы алғашқы саммитке қатысу үшін Сеулге ресми сапармен барды.
Алдағы саммиттің күн тәртібіне маңызды минералдар, энергетика, жасанды интеллект, цифрландыру, суды басқару және климатқа бейімделу салаларындағы ынтымақтастық кіреді.
Жоғары деңгейдегі кездесулерден кейін тарихи «Сеул декларациясына» қол қою және Тәжікстан Президенті Эмомали Рахмон мен Корея Республикасының Президенті Ли Чжэ Мён арасында екіжақты келіссөздер өткізу жоспарлануда.
Тәжікстан мен Оңтүстік Корея арасындағы сауда қарқынды дамып келеді, бірақ құрылымдық оңтайландыруды қажет етеді. Өзара сауда көлемі 2021 жылы 40,9 миллион доллардан 2025 жылы 196,1 миллион долларға дейін өсті (4,8 есе өсім).
2026 жылдың бірінші жартысында Оңтүстік Кореядан Тәжікстанға импорт 116 миллион АҚШ долларын құрады, оның 73,1 миллион АҚШ доллары 11 200 жеңіл автомобиль, сондай-ақ жүк көліктері, арнайы жабдықтар, дәрі-дәрмектер мен жабдықтар импортынан түсті.
2026 жылдың бірінші жартыжылдығында Тәжікстаннан Кореяға тіркелген экспорттың болмауына байланысты, кореялық технологияларды тәжік минералды шикізатын жергілікті өңдеуге тарту сауда балансын теңестірудің негізгі құралы болып саналады.
C5+1 форматында өнеркәсіптік және шикізаттық одақтың құрылуы Орталық Азия елдері мен Корея Республикасының экономикаларының жоғары қосылған құн өнімдерін өндіруге және маңызды салалардың тұрақты дамуына бағытталған терең интеграциясы үшін мүмкіндіктер ашады.
Фото: Тәжікстан Республикасы Индустрия және жаңа технологиялар министрлігінің баспасөз қызметі