Душанбе, 2026-жылдын 5-октябры – Karavan Info маалымат агенттиги . 2-октябрда Душанбедеги Орус үйүндө Нюрнберг сот процесстеринин тарыхый жана юридикалык маанисине, ошондой эле Экинчи Дүйнөлүк Согуштун кылмыштарынын далилдерин сактоого арналган тегерек стол болуп өттү.
Талкууга жаш дипломаттар жана юристтер катышып, согуш кылмыштары үчүн жоопкерчилик маселелерин, эл аралык укуктун принциптерин жана эл аралык сот адилеттигинин өнүгүшүнө таасир эткен соттук чечимдердин маанисин талкулашты.
Жолугушуунун жүрүшүндө төрт эксперттик делегация архивдик материалдар менен иштешип, документтерди талдап, соттук процедуралардын өзгөчөлүктөрүн талкуулашты. Катышуучулар пикир алмашып, суроолорду беришип, баяндама жасап, өз позицияларын коргошту. Бул иштин жыйынтыгында делегациялардын өкүлдөрү даярдап, талкуунун аягында кол койгон биргелешкен коммюнике түзүлдү.
Жолугушууда Нюрнберг тажрыйбасы тарыхый талкуудан тышкары каралды. Катышуучуларга Россия Федерациясынын Федералдык Жыйынынын Федерация Кеңешинин Бириккен Улуттар Уюмуна, эл аралык парламенттик уюмдарга жана чет өлкөлүк парламенттерге Ленинград блокадасынын башталышынын 85 жылдыгына арналган кайрылуусу тапшырылды.
Документте Ленинграддын 872 күндүк курчоосуна жана Нюрнбергдеги Эл аралык аскердик трибуналдын өкүмүндө мыйзамдуу түрдө таанылган нацисттик кылмыштарга өзгөчө көңүл бурулган. Ошентип, тарыхый далилдер согуштун эскерүүлөрүнүн бир бөлүгү катары гана эмес, адамзатка каршы кылмыштар жана согуш кылмыштары үчүн жоопкерчиликтин эл аралык укуктук механизмдеринин өнүгүшүн түшүнүү үчүн маанилүү материал катары да каралган.
Жолугушуу Жеңиш музейи тарабынан Орусиянын Аскердик Тарыхый Коомунун катышуусу менен даярдалган "Нюрнберг сабактары" көргөзмөсүн көрүү менен аяктады. Көргөзмөдө Нюрнберг сот процесстеринин тарыхы, алардын негизги чечимдери жана эл аралык сот адилеттигинин өнүгүшү жана эволюциясы үчүн мааниси изилденет.
Тегерек столдун катышуучулары Нюрнбергдин документтерине, архивдик далилдерине жана юридикалык чечимдерине таянуу менен тарыхый эс тутум менен эл аралык укуктун заманбап принциптеринин ортосундагы байланышты изилдеп, келечек муундар үчүн өткөн окуялардын ишенимдүү далилдерин сактоонун маанилүүлүгүн баса белгилешти.
Сүрөт: Душанбедеги Орус үйү