Душанбе, 13 октябр, – АИ «Корвон Иттилоот». Дар Муассисаи давлатии «Пойгоҳи бостоншиносии Панҷакент-Саразм ва Осорхонаи 5500-солагии Саразм» конференсияи илмӣ таҳти унвони «Саҳми экспедитсияи бостоншиносии Суғди қадиму Тоҷикистон дар омӯзиши Панҷакенти қадим» баргузор мегардад. Тавре аз Агентии ҳифзи мероси таърихию фарҳангии назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон хабар доданд, чорабинӣ бо ташаббуси ин агентӣ доир мешавад.

Конференсия ба 80-солагии оғози ковишҳои бостоншиносӣ дар Панҷакенти қадим бахшида шудааст. Ҳадафи он баррасии натиҷаҳои таҳқиқоти бостоншиносӣ, саҳми олимону муҳаққиқон дар омӯзиши таъриху фарҳанги ниёгон ва муайян намудани аҳаммияти бозёфтҳои бостоншиносӣ дар ҳифзу муаррифии мероси таърихию фарҳангии халқи тоҷик мебошад.

Панҷакенти қадим яке аз ёдгориҳои муҳими таърихию фарҳангии Осиёи Марказӣ ба шумор меравад. Бозёфтҳои он дар омӯзиши таърихи шаҳрсозӣ, ҳунармандӣ, санъат, эътиқод ва зиндагии иҷтимоии сокинони Суғди бостон аҳаммияти хос доранд.

Экспедитсияи бостоншиносии Суғди қадиму Тоҷикистон соли 1945 ташкил гардида, аз соли 1946 ба ҳафриёт ва таҳқиқи Панҷакенти қадим оғоз намуд. Фаъолияти он марҳилаи муҳим дар рушди илми бостоншиносии тоҷик ҳисоб мешавад. Яке аз самтҳои муҳими таҳқиқот омӯзиши деворнигораҳои шаҳр мебошад. Ин осор дар бораи ҷаҳонбинӣ, анъанаҳо, ҳунар, эътиқод ва зиндагии мардуми Суғд маълумоти арзишманд медиҳанд.

Ташкилкунандагон қайд мекунанд, ки конференсия барои таҳлили дастовардҳои бостоншиносӣ, табодули таҷрибаи илмӣ ва тақвияти корҳои таҳқиқотию тарғиботӣ дар самти ҳифз ва муаррифии мероси таърихию фарҳангии кишвар заминаи мусоид фароҳам меорад.

Солгарди ковишҳо имкон медиҳад, ки омӯзиши Панҷакентро ҳамчун ҷараёни тӯлонии ҳашт даҳсола дид. Экспедитсия, ки соли 1945 таъсис ёфта, соли 1946 кори саҳроиро оғоз кард, ба пайдоиши мактаби бостоншиносии тоҷик замина гузошт. Аз ин рӯ, конференсия на танҳо ба худи ёдгорӣ, балки ба таърихи илме, ки онро меомӯзад, бахшида шудааст.

Аз маълумоти хабар бармеояд, ки бозёфтҳои Панҷакент якбора аз якчанд ҷиҳат арзишманданд. Барои олимон онҳо сарчашмаи маълумот дар бораи шаҳрсозӣ, ҳунармандӣ ва эътиқоди Суғд мебошанд. Барои сиёсати фарҳангӣ ин роҳи муаррифии мероси таърихии тоҷикон дар сатҳи байналмилалӣ аст: ташкилкунандагон натиҷаҳои ковишҳоро бо муаррифии тамаддуни Суғд ва фарҳанги бостонии тоҷикон дар ҷаҳон мепайванданд. Деворнигораҳо дар ин ҷо ҷойгоҳи махсус доранд, зеро дар бораи зиндагии рӯзмарра ва маънавии суғдиён маълумот медиҳанд.

Интихоби макон низ нишондиҳанда аст. Конференсия дар пойгоҳе баргузор мегардад, ки Панҷакент ва Саразмро муттаҳид мекунад, яъне дар маркази илмӣ ва осорхонаӣ, ки ёдгориҳои қадимтарин ва баъдтари минтақа дар баробар баррасӣ мешаванд. Барои доираи васеи хонандагон чунин вохӯриҳо ҳамчун роҳи ба наслҳои оянда расонидани хотираи таърихӣ муҳиманд, чунон ки дар худи хабар таъкид шудааст.

АКС: Агентии ҳифзи мероси таърихию фарҳангии назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон