Астана, 2026 жылғы 31 наурыз – Karavan Info ақпараттық агенттігі. Астанада Премьер-Министрдің орынбасары Қанат Бозымбаевтың төрағалығымен Халықаралық Аралды құтқару қоры (ХАҚҚ) басқармасының отырысы өтті. Оған Тәжікстан, Түрікменстан, Өзбекстан және Қырғызстан өкілдері (бақылаушы) қатысты.
Бес бірлескен шешімге қол қойылды. Қордың негізін қалаушы мүше мемлекеттер басшылары кеңесінің отырысына дайындық (2026 жылғы 22 сәуір, Астана), ХАҚҚ Атқарушы комитетінің жұмыс нәтижелері және ұйымдастырушылық құрылымды жетілдіру туралы шешімдер қабылданды. Атқарушы комитеттің қызметін халықаралық серіктестермен үйлестіру туралы құжат бекітілді.
Сырдария бассейніндегі су ресурстарын есепке алу және басқарудың бірыңғай автоматтандырылған жүйесін әзірлеу, сондай-ақ 2026-2036 жылдарды «Орталық Азияда суды тиімді пайдаланудың практикалық іс-қимыл онжылдығы» деп жариялау талқыланды.
Қазақстан Арал теңізінің солтүстігін сақтау бойынша кешенді шараларды жүзеге асыруда. Дүниежүзілік банкпен бірлесіп, жобаның екінші кезеңі әзірленді: теңіз деңгейін 44 метрге дейін көтеру үшін Көкарал бөгетін қайта құру. Су қоймасының ауданын 3913 шаршы шақырымға, ал су көлемін 34 миллиард текше метрге дейін арттыру жоспарланған.
Түркістан және Қызылорда облыстарындағы Арал-Сырдария бассейніндегі суару жүйелерін жаңғырту үшін 160-тан астам жобалау-сметалық құжат әзірленуде. Үнемделген су Арал теңізінің солтүстігіне бағытталады.
Сырдариядағы су қоймаларының режимдерін үйлестірудің арқасында Солтүстік Арал теңізіне су ағыны үш жылда 6 миллиард текше метрден асты. Теңіз көлемі 18,9 миллиард текше метрден (2022 жылдың соңында) 23 миллиард текше метрге дейін (2025 жылдың соңында) өсті.
Су ресурстары министрі Нұржан Нұржігітов былай деп атап өтті: «Қазақстанның ХАҚҚ-қа төрағалығы кезінде Солтүстік Арал теңізін және аймақтың экожүйесін сақтау бойынша кешенді жұмыстар жүргізілді. ХАҚҚ сенім мен құрмет қағидаттарына негізделген бірегей аймақтық платформа болып табылады. Бірлескен күш-жігер арқылы трансшекаралық суды басқару саласындағы ынтымақтастық орнады».
Фото: ҚР Минеральные воды и ирригация