Алматы, 2026 жылғы 9 сәуір – Karavan Info ақпараттық агенттігі . Қазақстан Ұлттық ғылым академиясы Қытай ғылым академиясы және Чжэцзян технологиялық университетінің ғалымдарымен бірлесіп, су ресурстарына инновациялық шешімдерді енгізу бойынша кездесу өткізді. Мақсат – су қауіпсіздігі мәселелерін шешу және жаңа цифрлық басқару моделін әзірлеу.

Қазақстанның су жүйесі қиындықтарға тап болып отыр: Тянь-Шань мұздықтарының 50%-ға дейіні жоғалып кетті, су ресурстарының 44,3%-ы трансшекаралық, судың тек 42%-ы тұтынушыларға жетеді, ал 13 000 км-ден астам каналдар сандық бақылаусыз қалды.

DeepBas (кеңістіктік-уақыттық жасанды интеллект моделі) және SIGMA (мобильді мониторинг жүйесі) жобалары ұсынылды. DeepBas ағынды болжау, құрғақшылық пен су тасқынын модельдеу және суды бөлуді оңтайландыру үшін су жүйесінің ұлттық цифрлық егізін жасайды.

ҚР Ұлттық ғылым академиясының президенті Ақылбек Күрішбаев былай деп атап өтті:

«Мемлекет басшысы суды стратегиялық ресурс ретінде анықтап, жасанды интеллектке негізделген басқару жүйесіне көшу мақсатын қойды. Бізде тек су ғана емес, сонымен қатар су туралы сенімді білім де жетіспейді. Бұл өзара байланысты қиындықтардың жиынтығы: климаттың өзгеруі, мұздықтардың кішіреюі, құрғақшылық, су тасқыны, топырақтың деградациясы, шөлейттену және инфрақұрылымның нашарлауы. Тек цифрландыру ғана емес, ғылыми негізделген интеллектуалды жүйе қажет».

2025 жылдан бастап қытайлық ұйымдармен серіктестік орнатылды. Кеңістіктік-уақыттық жасанды интеллект және тұрақты даму бойынша Қазақстан-Қытай бірлескен зертханасы құрылды.

Чжэцзян технологиялық университетімен жасанды интеллект бойынша қос дипломды бағдарлама студенттеріне сертификаттар табысталды. Робототехника бойынша қос дипломды бағдарламаны жүзеге асыру туралы меморандумға қол қойылды.

Фото: Қазақстан Республикасы Ғылым министрлігі және Әскери округ