Душанбе, 2026 жылғы 30 қаңтар — Karavan Info жаңалықтар агенттігі. Тәжікстан астанасында қалалық инфрақұрылымда күн энергиясына кезең-кезеңімен көшу басталды. Душанбеде, соның ішінде жолдар мен көлік нысандары сияқты ерекше орындарда күн батареялары орнатылуда. Бұл жаңалықтар кеңінен қоғамдық қызығушылық тудырды және жобаның мақсаттары мен ауқымы туралы сұрақтар туғызды.
Күн батареяларының бірі астананың «Текстилькомбинат» зауытының маңындағы теміржол көпіріне орнатылды. «Азия-Плюс» агенттігінің хабарлауынша, бұл жұмыс энергияны үнемдеуге және энергия көздерін әртараптандыруға бағытталған кең ауқымды үкіметтік бастаманың бөлігі болып табылады.
Бұл мәселе бойынша түсініктеме 29 қаңтарда Тәжікстан Республикасының Сәулет және құрылыс комитетінде өткен баспасөз мәслихатында берілді. Агенттік өкілдері күн батареяларын орнату орталықтандырылған электр желілеріне түсетін жүктемені азайтуға және шағын өнеркәсіптік кәсіпорындарда, балалар мекемелерінде және тұрғын үй секторында баламалы энергияны пайдалануды одан әрі дамытуға бағытталғанын мәлімдеді.
Комитет төрағасы Низом Мирзозода тиісті бұйрыққа 2024 жылдың 1 сәуірінде қол қойылғанын атап өтті. Құжатта күн батареяларын орнату, сондай-ақ оларды пайдалану жоспарланған барлық нысандарды мемлекеттік тексеруден өткізу міндеттелген.
«Бұйрыққа қол қойылғаннан бері 1530 жоба бағалаудан өтті. Олардың барлығына қуаты 250-ден 500 ваттқа дейінгі күн батареяларын орнату кіруі керек», — деді Комитет төрағасы.
Оның айтуынша, панельдер күн белсенділігі ең жоғары болған күні нысандарды электр қуатымен қамтамасыз етеді. Бұл энергияны үнемдеуге және электр желісінің уақытша үзілістері жағдайында резервтік қуатпен қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
Көп қабатты үйлердің коммуналдық жүйелеріне ерекше назар аударылуда. Атап айтқанда, лифттер мен бейнебақылау камераларын күн батареяларымен қуаттандыру жоспарлануда. Комитет бұл тәсілдің астананың орталықтандырылған электр желісіне қосымша қолдау көрсететінін атап өтті.
Агенттік сонымен қатар жобалау кезеңінде күн батареяларын орнату жоспарланған орындар туралы нақты деректерді жариялады. Қала құрылысы жобасының құжаттамасын ведомстводан тыс мемлекеттік сараптама басқармасының мәліметтері бойынша, 2024 жылдың 1 сәуірінен бастап 558 учаскеде күн батареяларын орнату жоспарлануда.
Олардың қатарында 381 тұрғын үй, 23 өнеркәсіптік кәсіпорын, 61 жалпы білім беру мекемесі, 13 мектепке дейінгі мекеме, 42 аурухана мен медициналық орталық, 38 әкімшілік ғимарат бар.
Қалалық ортаға күн энергиясын енгізу бастамасы үкіметтің энергетика секторын дамыту бойынша кең жоспарларына сәйкес келеді. Өткен қарашада Тәжікстан Республикасының Президенті Эмомали Рахмон үкімет отырысын өткізді, онда Энергетика және су ресурстары министрі Далер Джума 2026-2030 жылдарға арналған Электр энергетикасы секторын дамыту бағдарламасының негізгі параметрлерін ұсынды.
Жарияланған деректерге сәйкес, бағдарлама су электр станцияларын салу арқылы 2680 МВт жаңа қуатты енгізуді, қолданыстағы станцияларды қайта құру арқылы орнатылған қуатты 253 МВт-қа арттыруды, жабдықтарды жаңарту арқылы 440 МВт-ты қалпына келтіруді және күн энергиясы арқылы 1500 МВт өндіруді көздейді.
Кездесу барысында Эмомали Рахмон тұрғын үйлерге күн батареяларын орнатуды жеделдетуді және оларды ұлттық электр желісіне біріктіруді тапсырды, осылайша елдің жасыл энергияны дамытуға және энергетикалық тұрақтылықты арттыруға стратегиялық бағытын белгіледі.
Иллюстрациялық фотосурет
Фото: Zoomit