Душанбе, 2026 жылғы 12 наурыз — Karavan Info ақпараттық агенттігі. Халықаралық Наурыз мерекесіне және Дүниежүзілік Гуштингири күні деп жариялануына арналған спорттық іс-шаралар аясында Душанбе қаласының атқарушы билігі мен Тәжікстанның Ұлттық Гуштингири федерациясының бастамасымен 2026 жылдың 22 наурызында Душанбедегі «Наврузгоҳ» мемлекеттік мекемесінде ұлттық Гуштингири күресінен ұлттық турнир өтеді.

Жарысқа Таулы Бадахшан автономиялық облысының, Соғды және Хатлон облыстарының, Душанбе қаласының, республикалық бағыныстағы қалалар мен аудандардың, Рашт аймағының және Тәжікстанның Гуштингири ұлттық федерациясының құрама командасы қатысады. Спортшылар турнирдің құрметті медальдары үшін бақ сынайды.

Жарыс дәстүрлі ұлттық күрес ережелері бойынша өтеді. Әр кезеңнің жеңімпаздарына бағалы сыйлықтар беріледі, ал турнирдің жалпы жеңімпазы бас жүлде – көлікке ие болады.

Айта кету керек, гуштингири күресінен ұлттық турнир жыл сайын осы ұлттық спорт түрін елде танымал ету, белсенді демалыс пен бұқаралық спортты дамыту үшін жағдай жасау, спортшылар арасындағы достықты нығайту, олардың кәсіби шеберлігін арттыру, Тәжікстан құрамасының құрамын анықтау, жастарды осы спорт түріне тарту және республиканың ең мықты балуандарын лайықты түрде таныстыру мақсатында өткізіледі.

Айта кету керек, әлем бойынша күрестің көптеген түрлері тәжік ұлттық күресі – гуштингириден бастау алады. Бұл спорт түрінің елдің әртүрлі аймақтарында өзіндік ерекшеліктері мен дәстүрлері бар. Тәжікстанның кейбір жамағаттары мен ауылдары көршілес аудандардың өкілдерін жинап, командалық жарыстар өткізеді. Спортшылары ең көп жеңіске жеткен команда бірінші орын алады. Балуандар үшін мұндай жарыстар тек спорттық жарыс қана емес, сонымен қатар туған жеріне, ата-бабаларына және тәлімгерлеріне деген құрметтің белгісі.

Бүгінгі таңда тәжік халық мерекелерін гуштингири деп аталатын дәстүрлі күрес стиліндегі турнирлерсіз елестету мүмкін емес. Мұндай жарыстардың тарихы шамамен үш мың жылдық тарихқа ие.

Ежелгі дәстүр бойынша жарысты ақсақалдар ашып, жас балуандарға өнер көрсетулерімен батасын берді. Содан кейін балалар кілемшеге шықты, тіпті 4 және 5 жастағы ұлдар да қатыса алды. Ұлттық спорт ойындары тәжік халқының өркениеті мен тарихының айқын көрінісі болып табылады, ал оларды жүзеге асыру жастар арасында ұлттық бірегейлік сезімін және дәстүрлер мен мәдени құндылықтарды құрметтеуді қалыптастырады.

Естеріңізге сала кетейік, тәжік ұлттық күресінің түрі Гуштингири Тәжікстан Республикасының Президенті, Ұлт көшбасшысы Эмомали Рахмонның қолдауымен халықаралық мәртебеге ие болды. Бұл мәртебе Швейцария Әділет министрлігінде ресми түрде тіркеліп, Тәжікстанның ұлттық күресі халықаралық сертификат алды.

Бұл мәртебені алу үшін 2022 жылдың 19 наурызында Душанбеде халықаралық ұлттық күрес турнирі басталмас бұрын 31 елдің өкілдері қатысқан конференция өтті. Қатысушылар бұл шешімді бірауыздан қолдады.

Тәжікстанның тәуелсіздік жылдарында Мемлекет басшысы Эмомали Рахмонның спортты дамытуға үнемі қолдауы мен назар аударуының арқасында ұлттық спорт түрлері, әсіресе гуштингири, жаңа дамуға ие болды және өз позициясын белсенді түрде нығайтуды жалғастыруда.

2015 жылы Халықаралық Наурыз мерекесін тойлау кезінде Ұлт көшбасшысы Тәжікстан Республикасы Үкіметі жанындағы Жастар және спорт комитетіне ұлттық спорт ойындарын танымал ету, жастарды тарту және тәжік спортын, соның ішінде гуштингири ұлттық күресін халықаралық аренада насихаттау бойынша нақты шаралар қабылдауды тапсырды.

Сонымен қатар, Душанбе қаласының төрағасы Рустам Эмомалидің қолдауымен соңғы жылдары елордада «Тәжікстан Республикасы Президентінің кубогы» және «Тәжікстан Республикасы астанасының кубогы» үшін халықаралық ұлттық күрес турнирлері үнемі өткізіліп келеді.

ФОТО: IA Karavan Info