Душанбе, 2026 жылғы 27 наурыз — Karavan Info ақпараттық агенттігі. Ресей Еуразиялық экономикалық одақ шеңберінде қолма-қол ақша мен бағалы металдарды экспорттауға қосымша шектеулер енгізіп, шекарааралық капитал ағындарын бақылауды күшейтуде. Ресей президенті Владимир Путин тиісті жарлыққа қол қойды.

Жаңа ережелерге сәйкес, 2026 жылдың 1 сәуірінен бастап жеке тұлғаларға Ресейден ЕАЭО елдеріне — Арменияға, Беларуське, Қазақстанға және Қырғызстанға — 100 000 АҚШ долларынан асатын сомада қолма-қол ақша рубльдерін экспорттауға тыйым салынады. Жеке кәсіпкерлер мен заңды тұлғалар үшін шектеу сомасына қарамастан қолданылады, Ресейдің халықаралық әуежайлары арқылы экспорттауды қоспағанда.

Қосымша талап — қаражаттың шығу тегін міндетті түрде растау: жеке және заңды тұлғалар қолма-қол ақшаны экспорттау кезінде өз шоттарынан алынған қаражатты растайтын банктік көшірмелерді ұсынуы тиіс.

2026 жылдың 1 мамырынан бастап алтын экспортына да шектеулер қолданылады. Нақтырақ айтқанда, салмағы 100 грамнан асатын алтын құймаларын ЕАЭО елдеріне тек белгіленген әуежайлар арқылы және Федералдық талдау басқармасының рұқсатымен ғана экспорттауға болады. Ұқсас ережелер тек одақ ішіндегі жеке тұлғаларға ғана емес, сонымен қатар басқа елдерге де қолданылады.

«Интерфакс» агенттігінің хабарлауынша, 2026 жылдың 1 қыркүйегінен бастап ережелерді одан әрі қатайту жоспарлануда: 10 000 АҚШ долларынан асатын соманы рубльмен экспорттаған кезде азаматтар қаражат көзін және олардың қандай мақсатта пайдаланылып жатқанын көрсетуі тиіс.

Сарапшылар, соның ішінде қазақстандық Finratings.kz ресурсының аналитиктері, жаңа шараларды көлеңкелі қолма-қол ақша ағынын азайту және қаржы ағындарын реттелетін банк жүйесіне бағыттау бойынша кең ауқымды стратегияның бөлігі ретінде қарастырады. Іс жүзінде бұл көп мөлшерде қолма-қол ақшаны алып жүруді қиындату, қаражаттың шығу тегін бақылауды күшейту және қолма-қол ақшасыз операциялардың рөлін арттыру дегенді білдіреді.

Кәсіпорындар мен жеке тұлғалар үшін салдары айтарлықтай болады: банк аударымдарына тәуелділік артады, қолма-қол ақша операцияларына қосымша қысым жасалады және қаржылық ашықтыққа қойылатын талаптар айтарлықтай күшейтіледі. Сонымен қатар, сарапшылар капиталды аударудың балама схемаларына қызығушылықтың артуын жоққа шығармайды.

Фото: Reuters