4 ақпан — Дүниежүзілік қатерлі ісікке қарсы күрес күні. Биылғы жылы «Үміт күні» қоры пациенттер мен олардың отбасыларына диагнозды жеңуге және уақтылы емделуге көмектесу үшін осы мәселе бойынша ашық талқылауларға шақырады.
Жетекші балалар онкологы Сұлтан Стамбековтың айтуынша, балалардағы қатерлі ісік статистикасының артуы жағдайлардың артқанын білдірмейді, керісінше диагностикадағы жетістіктерді көрсетеді. «Бұрын аймақтардағы көптеген балалар дәл диагноз қойылмай, басқа аурулардың асқынуынан қайтыс болатын. Қазір біз көбірек жағдайларды анықтап, жаһандық стандарттарға жақындап, балаларға емделуге мүмкіндік беріп жатырмыз», — деп түсіндірді ол.
Қырғызстан ДДСҰ-ның 2030 жылға дейін балалардағы қатерлі ісіктен аман қалуды жақсарту жөніндегі жаһандық бастамасына белсенді түрде қатысуда. Балалардағы қатерлі ісік қызметтеріне қаржыландыру соңғы жылдары он есеге өсті, 20 миллионнан 200 миллион сомға дейін. Бұл қайталану қаупін азайтатын Блинатумомаб (Blincyto) сияқты заманауи дәрі-дәрмектерді енгізуге мүмкіндік берді.
Дегенмен, ересек онкологиясы күрделі қиындықтарға тап болуда. Пациенттер қауымдастығы одағының өкілі Анастасия Гаджиева орталықтардың жетіспеушілігін атап өтті: «Елде тек екі онкологиялық орталық жұмыс істейді — Бішкек пен Ошта. Кезек тізімдері өте үлкен, ал ауру көбінесе кеш сатыларда анықталады. Дәрі-дәрмектер мен маңызды тесттерге қол жеткізу отбасылар үшін қиындық болып қала береді».
«Үміт күні» қорының сарапшылары ата-аналар мен пациенттерге ұсыныстар береді: дәстүрлі емдеу әдістеріне сүйенбеңіз, екінші пікір алыңыз, белсенді болыңыз және қажет болған жағдайда шетелде нұсқаларды іздеңіз.
Қор сонымен қатар дереу медициналық көмекті қажет ететін белгілердің тізімін жариялады: суық тию белгілерінсіз ұзаққа созылған қызба, бозару, әлсіздік, тәбеттің жоғалуы, түсініксіз көгеру, қан кету, сүйек ауруы және денеде ауыртпалықсыз түйіндер мен бөртпелер.
Мамандардың пікірінше, Қырғызстандағы онкологияның болашағы тек емдеуде ғана емес, сонымен қатар жүйелі оңалтуда да жатыр. «Бізге әлеуметтену бағдарламалары, балаларға арналған лагерьлер және ересек пациенттерге қолдау қажет. Қатерлі ісік — бұл қиындық, бірақ бүгінде бізде оны жеңуге арналған құралдар бар», — деп атап өтті Стамбеков пен Гаджиева.
«Үміт күні» қоры бізге еске салады: көмек тек ақшамен ғана емес, сонымен қатар уақтылы айтылған жылы сөзбен, көңіл бөлумен және уақтылы тексерумен де байланысты.

04.02.2026 08:27:08