ООГАНСТАН, 2026-жылдын 4-апрели – Karavan Info маалымат агенттиги. Регионалдык коопсуздук жана саясий чыр-чатактардан улам, Индияга ооган жана иран кургатылган жемиштерин импорттоо олуттуу кыйынчылыктарга туш болду.

Натыйжада, базарлардагы бадам, мисте жана башка товарлардын баалары 70–100% га жогорулаган.

Индиялык маалымат каражаттарынын билдирүүлөрүнө ылайык, соодагерлер ооган кургатылган жемиштеринин бир топ азайганын жана баалардын кескин жогорулаганын билдиришүүдө. Мисалы, мамра бадамынын баасы 1700 рупийден дээрлик 2800 рупийге чейин, ирандык мисте 800дөн 1300 индиялык рупийге чейин, ал эми кургатылган өрүктүн баасы дээрлик эки эсеге жогорулады.

Азыркы кырдаалдын негизги себептери импорттук жолдордун жабылышы жана транзиттик жолдордун өзгөрүшү болуп саналат.

Пакистан аркылуу өтүүчү соода жолу бир нече жолу тосулуп, импорттоочулар Иран же Дубай аркылуу өтүүчү альтернативдүү жолдорду колдонууга аргасыз болушкан, бул жолдор бир топ убакытты жана чыгымдарды талап кылат.

Бул өзгөрүүлөр дүң базарларга гана эмес, чекене соодага да таасирин тийгизди. Керектөөчүлөр азыраак товарларды сатып ала башташты, бул жалпы сатуунун төмөндөшүнө алып келди.

Мындан тышкары, кургатылган жемиштерге көз каранды болгон тармактар, мисалы, кондитердик азыктар, наабайканалар, мейманканалар жана тамактануучу жайлар баалардын өсүшүнөн улам катуу кысымга алынууда.

Соодагерлер Иран аркылуу импорттоодо да көйгөйлөр жаралса, бар болгон запастар тез эле түгөнүп, баалар өсө берерин эскертишет.

Ошол эле учурда, ооган ишкерлери Чабахар портун кошо алганда, Борбордук Азия мамлекеттери аркылуу жана аба коридорлору аркылуу альтернативдүү жолдорду изилдеп жатышат. Бирок, жогорку чыгымдар жана логистикалык чектөөлөрдөн улам, бул варианттар азырынча узак мөөнөттүү чечим катары каралбайт.

Сүрөт: Atlas Press