Душанбе, 2026-жылдын 2-марты — Karavan Info маалымат агенттиги. Ховалинг району Тажикстандын эң келечектүү туристтик аймактарынын бири катары өзүнүн статусун ишенимдүү түрдө бекемдеп жатат. 2025-жылы анын тарыхый жана маданий эстеликтерине 73 090 турист келген, алардын 5046сы чет элдик коноктор болгон. Бул тууралуу райондун аткаруу бийлиги билдирди.
Бүгүнкү күндө райондо эки тур компаниясы, сегиз мейманкана, төрт туристтик аймак, эки ресторан, алты музей, он эки чайкана жана туристтик маалымат борбору бар. Эки туристтик карта иштелип чыккан жана райондо 60 тарыхый жана маданий эстелик бар.
Бул инфраструктура тармактын туруктуу өсүшүнүн негизин түзөт, Ховалингди жөн гана туристтик жай эмес, комплекстүү туризм экосистемасына айландырат.
Региондун туристтик потенциалында уникалдуу байыркы эстеликтер өзгөчө орунду ээлейт. Алардын арасында Султон Увайси Карани күмбөзү-коругу, Мунк байыркы конушу, Кулдаранын таш дооруна таандык эстеликтери жана Чеполдун будда храмы бар.
Кулдара, Хонакохи Севардара, Чепол жана Харгушон археологиялык жайлары археологиялык туризмдин өнүгүшүнүн негизин түзөт. Кулдарада табылган табылгалар таш доорундагы эң байыркы элдердин жашоосунун далилдерин берет жана өзгөчө илимий баалуулукту камтыйт.
Чепол будда храмы өлкөдөгү будда доорунун сейрек кездешүүчү эстеликтеринин бири. Ал белгилүү Ажинатеппа монастырынан кийин ачылып, азыркы Тажикстандын аймагында буддизмдин жайылышын изилдөөдө маанилүү звено болуп калган. Бул жерден табылган артефакттар райондук тарых жана жергиликтүү таануу музейинде, ошондой эле Тажикстандын Улуттук музейинде сакталат.
Музейге жыл сайын бир топ жергиликтүү жана эл аралык туристтер келет, ал эми Германиядан, Россиядан жана Франциядан келген изилдөөчүлөр бул жерде илимий изилдөөлөрдү жүргүзүп, аймакка болгон эл аралык академиялык кызыгууну арттырышат.
Археологиядан тышкары, аймакта кеңири түрдөгү иш-чаралар сунушталат: тарыхый жана маданий туризм, тоо туризми, экотуризм, зыярат жана эс алуу туризми. Башка туристтик жайларга Дарай Мухтор, Сангтуда, Чилчанор жаратылыш эстеликтери, Хожа Аюби Ансори, Ыйык Зелолак, Казган булагы, Сурсаков булагы, Санги Рама, Кулдара жана Хонакохи Севодара кирет.
Инфраструктуранын негизги жетишкендиктеринин бири Чилдухтарон-Ховалинг автожолунун ишке киргизилиши болду. Ал районду Муминабад районундагы Чилдухтарон айылдык жамааты менен байланыштырат жана ишкерлердин демилгеси менен курулган. Жаңы транспорттук артерия аймактын туристтик жеткиликтүүлүгүн бир топ жакшыртат жана коноктордун агымын стимулдайт.
Тажикстандын мамлекеттик көз карандысыздыгынын 35 жылдыгына даярдык көрүүнүн алкагында Ховалинг районунда 200 ар кандай объект куруу пландаштырылууда. Бүгүнкү күнгө чейин 190 объект курулуп, пайдаланууга берилди.
Бул көрсөткүчтөр аймактын өнүгүүсүнө комплекстүү мамилени көрсөтөт — тарыхый мурасты сактоодон баштап, инфраструктураны модернизациялоого чейин. Ховалинг акырындык менен байыркы тарых заманбап экономикалык өсүш үчүн ресурска айланган мейкиндикке айланууда.
Сүрөт: Ховалинг районунун аткаруу бийлиги