Душанбе, 2026-жылдын 27-марты — Karavan Info маалымат агенттиги. Орусия накталай акчаны жана баалуу металлдарды экспорттоого кошумча чектөөлөрдү киргизип, Евразия экономикалык биримдигинин ичинде чек ара аркылуу өтүүчү капиталдын агымын көзөмөлдөөнү күчөтүүдө. Орусиянын президенти Владимир Путин тиешелүү жарлыкка кол койду.

Жаңы эрежелерге ылайык, 2026-жылдын 1-апрелинен тартып жеке адамдарга Россиядан ЕАЭБ өлкөлөрүнө — Арменияга, Беларуська, Казакстанга жана Кыргызстанга 100 000 доллардан ашык суммадагы накталай рублдерди экспорттоого тыюу салынат. Жеке ишкерлер жана юридикалык жактар үчүн чектөө суммага карабастан колдонулат, Орусиянын эл аралык аэропорттору аркылуу экспорттоодон тышкары.

Кошумча талап – каражаттардын келип чыгышын милдеттүү түрдө тастыктоо: жеке жана юридикалык жактар накталай акчаны экспорттоодо эсептеринен акча каражаттарын алгандыгын тастыктаган банктык көчүрмөлөрдү көрсөтүүгө милдеттүү.

2026-жылдын 1-майынан тартып алтын экспортуна да чектөөлөр киргизилет. Тактап айтканда, салмагы 100 граммдан ашкан алтын куймаларын ЕАЭБ өлкөлөрүнө белгиленген аэропорттор аркылуу жана Федералдык анализ бюросунун уруксаты менен гана экспорттоого болот. Ушул сыяктуу эрежелер биримдиктин ичиндеги жеке адамдарга гана эмес, башка өлкөлөргө да тиешелүү болот.

"Интерфакс" билдиргендей, 2026-жылдын 1-сентябрынан тартып эрежелерди андан ары күчөтүү пландаштырылууда: 10 000 доллардан ашык суммадагы акчаны рубль менен экспорттогондо, жарандар каражаттын булагын жана алар кандай максатта колдонулуп жатканын көрсөтүүгө милдеттүү болушат.

Казакстандык Finratings.kz ресурсунун аналитиктерин кошо алганда, эксперттер жаңы чараларды көмүскө акча агымын азайтуу жана каржы агымдарын жөнгө салынуучу банк системасына жылдыруу боюнча кеңири стратегиянын бир бөлүгү катары карашат. Иш жүзүндө бул көп өлчөмдөгү накталай акчаны алып жүрүүнү кыйындатат, каражаттардын келип чыгышын көзөмөлдөөнү күчөтөт жана накталай эмес бүтүмдөрдүн ролун жогорулатат дегенди билдирет.

Ишканалар жана жеке адамдар үчүн кесепеттери олуттуу болот: банктык которууларга көз карандылык күчөйт, накталай акча операциялары кошумча кысымга алынат жана каржылык ачыктыкка талаптар бир кыйла күчөтүлөт. Ошол эле учурда, эксперттер капиталды которуунун альтернативдүү схемаларына кызыгуунун жогорулашын жокко чыгарышпайт.

Сүрөт: Рейтер