Душанбе, 2026-жылдын 3-апрели – Karavan Info маалымат агенттиги. Борбордук Азия акырындык менен бирдиктүү илимий мейкиндикти түзүп жатат, анда биргелешкен изилдөөлөр жана билим алмашуу негизги ролду ойной баштады. Бул багыттагы акыркы кадам Тажикстан Илимдер академиясынын Астрофизика институту менен Өзбекстан Илимдер академиясынын Астрономия институтунун ортосундагы кызматташтыкты кеңейтүү болду.

Маалымат булактарынын маалыматы боюнча, 30-мартта Ташкентте эки илимий мекеменин жетекчилигинин жолугушуусу болуп, анда кызматташуунун артыкчылыктуу багыттары аныкталды.

Талкуу астрономиялык изилдөөлөрдү өнүктүрүү, илимий кызматташтыкты кеңейтүү жана эки өлкөнүн обсерваторияларынын мүмкүнчүлүктөрүн пайдалануу маселелерине арналды. Аймактагы илимдин туруктуу өнүгүшүнүн негизги факторлорунун бири болгон жогорку квалификациялуу кадрларды даярдоого өзгөчө көңүл бурулду.

Адистердин айтымында, Тажикстан менен Өзбекстандын илимий ресурстарын бириктирүү изилдөөлөрдүн натыйжалуулугун бир топ жогорулатат. Эки өлкө тең астрономиялык байкоолор үчүн уникалдуу жаратылыш шарттарына, анын ичинде климаты жагымдуу жана жарыктын булганышы аз болгон бийик тоолуу аймактарга ээ.

Обсерваторияларды биргелешип колдонуу мурда ресурстардын чектелүүлүгүнөн улам тоскоолдукка учураган ири масштабдуу илимий долбоорлорду ишке ашыруу үчүн жаңы мүмкүнчүлүктөрдү ачат. Андан тышкары, кызматташуу заманбап байкоо жүргүзүү жана маалыматтарды иштетүү ыкмаларын ишке ашырууну тездетет.

Аналитиктер аймактын өлкөлөрүнүн ортосундагы илимий кызматташтыктын өнүгүшү кеңири тенденцияны — Борбордук Азиянын интеллектуалдык потенциалын интеграциялоого карай жылышууну чагылдыраарын баса белгилешет. Илим жана технология жаатындагы глобалдык атаандаштыктын шартында бул ыкма стратегиялык артыкчылыкка айланууда.

Адистердин айтымында, астрофизика жаатындагы байланыштарды бекемдөө космостук технологиялар, климаттык изилдөөлөр жана санариптик илим сыяктуу башка илимий тармактардагы кызматташтыкты андан ары кеңейтүү үчүн негиз боло алат.

Ошентип, илимий мекемелердин ортосундагы диалог академиялык алмашуудан тышкары чыгып, билимге, инновацияга жана биргелешкен өнүгүүгө негизделген аймактык кызматташтыктын жаңы моделин түзөт.

СҮРӨТ: Тажикстан Республикасынын Илимдер академиясынын Астрофизика институтунун Санглох эл аралык обсерваториясы