Алмаато, 16 феврали соли 2026 АИ «Караван Ифо». Дар КазНУ – и ба номи Ал-Фарабӣ маркази технологияҳои квантии Қазоқистон-Сингапур кушода шуд. Лоиҳа дар якҷоягӣ бо шарикони технологии ASTRASEC PTE. LTD (Сингапур) ва ҶС “Qubitera” амалӣ карда шуд.

Марказ ба асоси ташаккули экосистемаи миллии квантии Қазоқистон табдил меёбад. Фаъолияти ӯ ба гузаронидани тадқиқоти бунёдӣ ва амалӣ, тайёр намудани кадрҳои насли нав, рушди коммуникатсияҳои ҳифзи квантӣ ва интиқоли таҷрибаҳои пешрафтаи байналмилалӣ равона шудааст.

Дар марҳилаи аввал озмоишгоҳи криптографияи квантӣ ва алоқаи квантӣ оғоз ёфт. Он бо системаҳои муосири фотонӣ ва инфрасохтори омӯзишӣ-таҷрибавӣ муҷаҳҳаз аст.

Вазири илм ва таҳсилоти олӣ Саясат Нурбек иштирокчиёни чорабиниро табрик гуфт.

“Ҷаҳон дар остонаи инқилоби квантӣ қарор дорад. Иқтидори системаҳои рақамии муосир, ки бо технологияҳои анъанавӣ кор мекунанд, ба авҷи худ расид. Таъсиси марказ барои рушди илм ва иқтисоди кишвар имкониятҳои бузург фароҳам меорад”, – қайд намуд вазир.

Ректори КазНУ Ҷансеит Туймебаев аҳамияти стратегии ҳамгироии илм ва тиҷоратро таъкид намуд. Вай қайд кард, ки таъсиси марказ қадами муҳим дар татбиқи стратегияи табдил додани донишгоҳ ба донишгоҳи тадқиқотии сатҳи ҷаҳонӣ мебошад.

Раиси шӯрои директорони ASTRASEC PTE. LTD Zhang Yinghua изҳор дошт, ки рушди тадқиқоти квантӣ барои Қазоқистон зарурати стратегӣ мебошад.

“Афзалияти асосӣ муоширати квантӣ мебошад: он устувории рақамии давлатро таъмин мекунад” гуфт ӯ.

Дар маросим инчунин раиси Кумитаи дороиҳои рақамӣ ва технологияҳои пешрафта МСРИАП Гиззат Байтурсинов, муовини вазири энергетика Иляс Нассенули ва директори Департаменти рақамикунонии Вазорати Мудофиа Серик Божгулов иштирок намуданд.

Дар доираи кушодашавӣ мизи мудаввари “Маркази технологияҳои квантии Қазоқистон – Сингапур ҳамчун нуқтаи афзоиши экосистемаи квантии миллӣ” баргузор шуд. Иштирокчиён дурнамои рушди марказ, масъалаҳои киберамнияти квантӣ, шарикии саноатӣ ва ҳифзи моликияти зеҳниро муҳокима намуданд.

Аксҳо: Вазорати илм ва ТО ҶҚ