Душанбе, 25 ноябр, – АИ Корвон Иттилоот. 22 ноябри соли 2025 Душанбе майдони баргузории аввалин Мулоқоти стратегӣ дар сатҳи вазирони корҳои хориҷии Тоҷикистон ва Чин шуд — рӯйдоде, ки ба муносибатҳои дуҷониба ҷараёни сифатан нави рушд бахшид.
Ин механизми ҳамкорӣ на танҳо институтсионализатсияи муошират миёни вазоратҳои корҳои хориҷиро таъмин мекунад, балки платформаи ҳамкории стратегӣ, ҳамаҷониба ва дарозмуддатро дар бахшҳои иқтисод, технология, фарҳанг ва амният эҷод менамояд.
Механизми Мулоқоти стратегӣ бо асоси созишҳои роҳбарони давлатҳо ва Ёддошти тафоҳум байни вазоратҳои корҳои хориҷии ду кишвар, ки дар июни соли 2025 имзо шудааст, ташкил шуд.
Барои Тоҷикистон ин на танҳо иқдоми дипломатӣ, балки имконияти стратегист. Дар минтақаи геополитикии аҳамиятноки Осиёи Марказӣ кишвар ба платформаи систематикӣ барои ҳамкорӣ бо яке аз қудратҳои ҷаҳонӣ дастрасӣ пайдо мекунад.
Механизми мазкур имкон медиҳад:
- амалигардонии саривақтии қарорҳои сатҳи олӣ;
- таҳияи стратегияҳои пайваста барои рушди робитаҳои иқтисодӣ, технологӣ ва фарҳангӣ;
- баррасии зуд ва мушаххас кардани мушкилоти минтақавӣ ва ҷаҳонӣ.
Дар ҷараёни мулоқот тарафҳо маҷмӯи самтҳоро, ки дар он ҳамкории муштарак имконпазир аст, баррасӣ карданд:
Иқтисод, савдо ва сармоягузорӣ — рушди саноат, энергетика, инфрасохтори нақлиёт, ҷалби сармоя ва технологияҳои чинӣ.
Технологияҳои рақамӣ ва инноватсия — иқтисоди рақамӣ, савдои электронӣ, зеҳни сунъӣ.
Энергетика ва “иқтисоди сабз” — лоиҳаҳои муштарак дар энергияи барқароршаванда ва ташаббусҳои экологӣ.
Нақлиёт ва логистика — ҳамгироии коридорҳои байналмилалии нақлиёт ва баланд бардоштани самаранокии савдо.
Фарҳанг ва гуманитария — табодули фарҳангӣ ва таълимӣ, лоиҳаҳои муштарак.
Амният дар минтақа ва байналмилалӣ — ҳамоҳангсозии тадбирҳо дар масъалаҳои амният, ташаббусҳои сулҳҷӯёна ва миёнаравӣ.
Назари таҳлилӣ: аҳамият ва таъсир
- Системнокунӣ ва институтсионализатсия. Механизми муколама муносибатҳои дуҷонибаро аз мулоқотҳои мавсимӣ ба платформаи низомманд табдил дода, барои банақшагирии дарозмуддат аҳамияти ҳалкунанда дорад.
- Самараи иқтисодӣ. Ҷалби сармоягузориҳо ва технологияҳои чинӣ заминаи муосиргардонии саноат ва инфрасохторро фароҳам оварда, рақобатпазириро боло мебарад ва ба афзоиши ММД-и дохилӣ мусоидат мекунад.
- Аҳамияти геополитикӣ. Барои Душанбе шарикии стратегии устувор бо Пекин мавқеашро дар минтақаи Осиёи Марказӣ тақвият дода, таъсирро ба ташаббусҳои минтақавӣ меафзояд ва иштироки кишварро дар лоиҳаҳои глобалӣ таъмин менамояд.
- Рушди технологӣ ва инноватсионӣ. Дарбаргирии масъалаҳои иқтисоди рақамӣ, тиҷорати электронӣ ва зеҳни сунъӣ омодагии Тоҷикистонро барои мутобиқ шудан ба тамоюлҳои ҷаҳонии технологӣ ва ташкили иқтисоди инноватсионӣ нишон медиҳад.
Дар поёни мулоқот Изҳороти муштарак ба имзо расид, ки самтҳои ҳамкориро расман мустаҳкам мекунад. Аз ҷумла паҳлӯҳои умедбахш чунинанд:
- барномаҳои мушаххас оид ба рақамисозии иқтисод;
- рушди коридорҳои нақлиётӣ ва логистикӣ;
- барномаҳои муштарак дар бахши сармоягузорӣ;
- густариши табодули фарҳангӣ ва гуманитарӣ;
- иштирок дар ташаббусҳои байналмилалии миёнаравӣ, аз ҷумла «Конвенсияи таъсиси Созмони байналмилалии медиатсия».
Авалин Мулоқоти стратегӣ Тоҷикистон ва Чин на танҳо як вохӯрии дипломатӣ, балки оғози сатҳи нави ҳамкорӣ мебошад, ки имконияти рушди ҳамаҷониба, устувор ва систематикаро фароҳам меорад.
Барои Тоҷикистон, ин рамзи сиёсати хориҷии мукаммал ва омодагии кишвар барои ҳамгироӣ ба равандҳои глобалӣ ва истифодаи шарикии байналмилалӣ барои рушди устувор мебошад.
АКС: Хадамоти матбуоти Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон