Анкарадагы НАТО саммити Дональд Трамптын толкунданткан сөзү менен башталды. Баары анын Украина кризисин чечүү боюнча жаңы дипломатиялык демилгелер жөнүндө сүйлөй турганын күтүшкөн, бирок АКШнын президенти кайрадан европалык өнөктөштөрүнө катуу сокку урду.

Трамп жакында Иран менен болгон согуш учурунда Улуу Британиянын, Франциянын, Германиянын жана Италиянын позициясына абдан көңүлү калганын айтты. Америкалык президент союздаштар Американын Европанын коопсуздугуна ондогон жылдар бою жумшаган чыгымдарына карабастан, АКШны колдоодон баш тартышканын билдирди.

"Биз НАТОго триллиондогон долларларды жумшадык, бирок алар бизди колдогон жок", – деди Трамп.

Анын үстүнө, ал Түркиянын президенти Эрдоган менен болгон жакшы жеке мамилеси болбогондо, саммитке таптакыр келбей калышы мүмкүн экенин айтты.

Сын ушуну менен эле бүткөн жок. Трамп Европадагы америкалык аскердик катышуунун андан ары кыскарышын жокко чыгарбай турганын кайталады. Ошол эле учурда ал Гренландия темасына кайтып келди. АКШ президентинин айтымында, арал боюнча пикир келишпестиктер анын НАТО боюнча өнөктөштөрү менен болгон мамилелеринин начарлашынын себептеринин бири болгон.

Трамп Гренландия Даниянын эмес, АКШнын көзөмөлүндө болушу керектигин кайталады, анткени бул арал АКШнын коопсуздугу үчүн чоң стратегиялык мааниге ээ.

Даниянын премьер-министри Метте Фредериксен дароо эле өнөктөштөрү анын өлкөсүнүн эгемендүүлүгүн сыйлоого милдеттүү экенин жана Гренландия сатылбай турганын билдирди. Ошол эле учурда европалык лидерлер Трампка анын талаптарын укканын көрсөтүүгө аракет кылышты.

Саммитте ондогон миллиарддаган долларлык жаңы коргонуу келишимдери жарыяланды, ал эми НАТОнун башкы катчысы Марк Рютте Европанын коргонуу өнөр жайында виртуалдык революцияга чакырды.

Бирок, Трамп үчүн маселе мындан ары аскердик чыгымдарды көбөйтүү менен гана чектелбейт. Анын билдирүүлөрүнө караганда, Вашингтон европалык өнөктөштөрдөн Американын Европадагы гана эмес, Жакынкы Чыгыштагы аракеттерине саясий колдоо көрсөтөт деп күтөт. Ошондуктан Иран менен согуш күтүлбөгөн жерден НАТО саммитинин негизги темаларынын бирине айланды. Ал эми Трамптын Гренландия маселесине кайтып келиши анын европалык өнөктөштөрү менен болгон пикир келишпестиктери коргонуу бюджеттеринен алда канча ашып, эми келечектеги глобалдык лидерлик жана Арктиканы стратегиялык көзөмөлдөө маселелерине тийип жатканын көрсөтүп турат.

"Менин версиям" эксперттик клубу

Сүрөт: Karavan Info маалымат агенттигинин редакциясы тарабынан жасалган жасалма интеллект