Душанбе, 01 октябр — АИ «Корвон Иттилоот». Дар шаҳри Душанбе Шарҳи чоруми миллии самаранокии экологӣ (ШМЭЭ)-и Ҷумҳурии Тоҷикистон муаррифӣ ва мавриди баррасӣ қарор гирифт.

Ин санад бояд замина барои таҳияи «Харитаи роҳ»-и ислоҳоти экологӣ барои солҳои 2027–2029 гардад. Таҳлили анҷомдодашуда самтҳои муҳими идоракунии экологиро фаро гирифта, барои ба тадбирҳои мушаххаси сиёсати давлатӣ, механизмҳои маблағгузорӣ ва низоми назорати татбиқи онҳо табдил додани тавсияҳои таҳияшуда замина фароҳам меорад.

Чорабинӣ аз ҷониби Кумитаи ҳифзи муҳити зисти назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон баргузор гардид. Муовини Сарвазири Ҷумҳурии Тоҷикистон Сулаймон Зиёзода зимни суханронӣ аҳамияти стратегии ин корро барои муайян намудани самтҳои минбаъдаи сиёсати экологӣ ва афзалиятҳои кишвар таъкид намуд.

Платформаи асосии баррасӣ мизи мудаввари сатҳи баланд буд, ки дар он намояндагони вазорату идораҳои дахлдор, ҷомеаи коршиносӣ ва созмонҳои байналмилалӣ иштирок карданд. Диққати асосӣ на танҳо ба муҳтавои Шарҳи миллӣ, балки ба механизмҳои амалии татбиқи тавсияҳое равона гардид, ки дар натиҷаи арзёбии самаранокии экологӣ пешниҳод шудаанд.

Яке аз самтҳои асосӣ барои солҳои 2027–2029 таҳияи «Харитаи роҳ»-и сохторбандие мебошад, ки тадбирҳои экологиро аз рӯи бахшҳо ва самтҳои мавзӯӣ муайян мекунад. Чунин равиш бояд барои мушаххас намудани афзалиятҳо, сохторҳои масъул ва натиҷаҳои интизоршаванда мусоидат намояд.

Масъалаи муҳими дигар ҳамкории байниидоравӣ буд.

Иштирокдорон зарурати такмили робитаҳои уфуқии байни сохторҳои давлатӣ ва ҳамоҳангсозии бештарро таъкид карданд, зеро бисёре аз масъалаҳои экологӣ ҳамзамон ба энергетика, кишоварзӣ, саноат, захираҳои об, инфрасохтор ва дигар бахшҳои иқтисодӣ алоқаманд мебошанд.

Дар баробари ин, маблағгузорӣ ва сармоягузорӣ ҳамчун яке аз ҷузъҳои калидии ислоҳоти оянда баррасӣ гардид. Иштирокдорон имкониятҳои буҷети давлатӣ ва зарурати бештар ҷалб намудани захираҳои фондҳои байналмилалии экологӣ ва сармояи хусусиро матраҳ намуданд. Интизор меравад, ки ба низом даровардани афзалиятҳо ва тавсияҳои ШМЭЭ барои асоснок намудани лоиҳаҳо дар назди ниҳодҳои байналмилалии рушд ва равона намудани сармоягузориҳо ба самтҳои аз ҷиҳати экологӣ осебпазир мусоидат кунад.

Самти дигари муҳим мониторинг ва назорати иҷро мебошад. Дар доираи муҳокима зарурати таъсиси механизмҳои шаффоф барои пайгирии иҷрои тавсияҳо ва арзёбии натиҷаҳои бадастомада таъкид гардид. Чунин низом имкон медиҳад, ки вазифаҳои гузошташуда бо нишондиҳандаҳои воқеӣ муқоиса гардида, дар ҳолати зарурӣ тадбирҳои сиёсати экологӣ сари вақт такмил дода шаванд.

Шарҳи чоруми миллии самаранокии экологӣ ҳамчун абзоре арзёбӣ мешавад, ки аҳамияти он аз доираи фаъолияти Кумитаи ҳифзи муҳити зист фаротар меравад. Тавсияҳои ба низом даровардашуда метавонанд аз ҷониби бахши васеи давлатӣ ҳангоми қабули қарорҳое истифода шаванд, ки ба устувории экологӣ ва рушди иқтисодии кишвар таъсир мерасонанд.

Дар шароити афзоиши хатарҳои вобаста ба тағйирёбии иқлим ва зарурати гузариш ба моделҳои устувори рушд чунин баррасиҳои экологӣ аҳамияти амалии бештар пайдо мекунанд. Нақши онҳо танҳо дар арзёбии вазъи кунунӣ маҳдуд нашуда, ба пайванди ҳадафҳои стратегии кишвар бо тадбирҳои мушаххас, ченшаванда ва аз ҷиҳати молиявӣ таъминшуда равона мегардад.

Равишҳо ва самтҳои банақшагирие, ки дар Душанбе муаррифӣ шуданд, аз идомаи ислоҳоти экологӣ ва ташаббусҳои «сабз»-и Тоҷикистон дар дурнамои миёнамуддат дарак медиҳанд. Дар ин раванд банақшагирии низомманд, ҳамоҳангсозии байниидоравӣ ва густариши имкониятҳо барои ҷалби сармоягузориҳои экологӣ аҳамияти бештар пайдо мекунанд.

АКС: Кумитаи ҳифзи муҳити зисти назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон