Душанбе, 2026-жылдын 10-августу — Karavan Info маалымат агенттиги. Тажикстан жана Кыргызстан CASA-1000 долбоорунун алкагында Пакистанга коммерциялык электр энергиясын жеткирүүнү 2027-жылдын экинчи жарымында баштоону пландаштырууда. Электр энергиясы Ооганстан аркылуу өткөрүлөт, ал жерде электр берүү линиясынын тиешелүү бөлүгүнүн курулушу 65% дан ашык аяктаган.

Тажикстандын энергетика тармагы жана Энергетика жана суу ресурстары министрлигинин маалыматы боюнча, долбоордун улуттук инфраструктурасы ишке киргизүүгө толугу менен даяр.

Ошентип, CASA-1000 долбоорунун толук коммерциялык кубаттуулукка жетишин аныктаган негизги этап – Ооганстандын транзиттик бөлүгүнүн курулушунун аякташы. Ооганстандагы курулуш иштери кайрадан жанданды жана кадимкидей уланууда. Тажикстандын Энергетика министрлиги анын 2027-жылдын биринчи жарымында бүткөрүлүшүн күтүүдө, андан кийин электр энергиясын сатып алуу келишими жылдын экинчи жарымында күчүнө кириши мүмкүн.

Дагы бир маанилүү фактор – долбоордун негизги гидроэнергия жеткирүүчүлөрү болгон Тажикстан менен Кыргызстандын инфраструктурасы толугу менен курулуп бүткөн. Бул курулуш этабынан чек ара аркылуу электр энергиясын соодалоону практикалык ишке ашырууга өтүү үчүн техникалык негиз түзөт.

1,2 миллиард долларга бааланган жана жалпы узундугу болжол менен 1400 чакырымды түзгөн CASA-1000 долбоору 2016-жылдын май айында Турсунзадеде расмий түрдө башталган. Анын стратегиялык максаты – Борбордук Азиянын мол гидроэнергетикалык ресурстарын Түштүк Азиянын өсүп жаткан суроо-талабы менен байланыштырган энергетикалык коридорду түзүү.

Тажикстан үчүн CASA-1000 долбоорунун коммерциялык ишке киргизилиши өзгөчө экономикалык мааниге ээ. Жай мезгилинде электр энергиясын экспорттоо сезондук ашыкча гидроэнергетика өндүрүшүн натыйжалуураак пайдаланууга мүмкүндүк берет, ошол эле учурда валюта кирешесинин кошумча булагын түзөт. Андан тышкары, долбоор өлкөнүн кайра жаралуучу энергиянын ири өндүрүүчүсү катары гана эмес, ошондой эле Борбордук жана Түштүк Азиянын өнүгүп келе жаткан энергетикалык рыногундагы негизги оюнчу катары ролун күчөтүү мүмкүнчүлүгүнө ээ.

Ооганстандагы бөлүгүнүн курулушунун аякташы CASA-1000 долбоорун ири масштабдуу инфраструктуралык долбоордон аймактык энергетикалык интеграциянын иштөө механизмине айландыруунун ачкычы болуп саналат. 2027-жылдын экинчи жарымында линиянын коммерциялык ишке кириши Борбордук жана Түштүк Азиянын ортосундагы кызматташтыктын жаңы доорун башташы мүмкүн, мында электр энергиясы товар гана эмес, экономикалык байланыштарды, транзиттик потенциалды жана аймактык энергетикалык коопсуздукту чыңдоо куралы болуп калат.

ФОТО: casa(каса)-1000.org / CASA(КАСА)-1000 аймактар аралык электр энергиясын өткөрүү долбоорунун инфраструктуралык картасы.