Душанбе, 2026-жылдын 9-июну – Karavan Info маалымат агенттиги. Тажикстан эненин жана баланын ден соолугун коргоого заманбап мамилелерди киргизүүнү улантууда, ал медициналык стандарттарга гана эмес, ошондой эле аялдардын кадыр-баркын, укуктарын жана муктаждыктарын урматтоого негизделген.
Бул багыттагы кийинки кадам Рудаки районунда жана Бохтар шаарында өткөн кош бойлуулук, төрөт жана төрөттөн кийинки мезгилде аялдарга сый-урмат менен кам көрүү боюнча эки күндүк тренинг болду.
Окуу иш-чараларына акушер-гинекологдор, үй-бүлөлүк дарыгерлер, медайымдар жана акушерлер сыяктуу 160 баштапкы медициналык-санитардык жардам адистери катышты. Окутуулар Германиянын эл аралык кызматташтык коому (GIZ) тарабынан Германия өкмөтүнүн атынан, Европа Биримдигинин колдоосу менен жана Тажикстан Республикасынын Саламаттыкты сактоо жана социалдык коргоо министрлиги менен тыгыз кызматташтыкта ишке ашырылып жаткан "Борбордук Азияда энелердин жана балдардын ден соолугун жакшыртуу" аймактык долбоорунун алкагында уюштурулду.
Программанын негизги максаты адамга багытталган практиканы ишке ашыруу аркылуу медициналык кызмат көрсөтүүлөрдүн сапатын жакшыртуу болгон. Эл аралык тажрыйба көрсөткөндөй, бейтаптар менен медициналык кызматкерлердин ортосундагы ишеним деңгээли медициналык жардамга кайрылуунун өз убагында болушуна, дарыгерлердин сунуштарын аткарууга жана эне менен жаңы төрөлгөн балдардын жалпы ден соолугунун абалына түздөн-түз таасир этет.
Сессиялардын жүрүшүндө улуттук деңгээлде сертификатталган тренерлер катышуучуларга аялдар үчүн коопсуз, колдоочу жана купуя чөйрөнү түзүүгө багытталган медициналык жардамды уюштуруунун заманбап ыкмаларын көрсөтүштү. Өзгөчө көңүл сый мамиледеги баарлашуу көндүмдөрүн өнүктүрүүгө, бейтаптардын укуктарын коргоого, медициналык кароодон өткөрүү жана эмчек эмизүү үчүн ыңгайлуу шарттарды камсыз кылууга, ошондой эле ден соолуктун абалы жана жеткиликтүү медициналык кызматтар жөнүндө ар тараптуу жана түшүнүктүү маалымат берүүгө бурулду.
Адистер урмат-сый менен кам көрүү сапаттуу медициналык жардамдын маанилүү компоненти экенин белгилешет. Бул ыкма аялдарга медициналык жардамга кайрылганда өздөрүн ишенимдүү сезүүгө жардам берет, саламаттыкты сактоо системасына болгон ишенимди бекемдейт жана бейтаптар менен медициналык кызматкерлердин ортосундагы натыйжалуу өз ара аракеттенүү үчүн шарттарды түзөт.
Окутуу сессиялары 2024-жылдын күзүндө өлкөнүн эки аймагында жүргүзүлгөн кызмат көрсөтүүнүн сапатын баалоодон кийин башталган иштин логикалык уландысы болду. Медицина кызматкерлери да, бейтаптар да кызмат көрсөтүүнүн айрым аспектилерин андан ары жакшыртуу зарылдыгын белгилешти. Негизги маселелердин катарына медициналык мекемелерде купуялуулукту жана ыңгайлуу шарттарды камсыз кылуу, консультациялар үчүн жетиштүү убакыт бөлүү жана адистер менен бейтаптардын ортосундагы байланыштын сапатын жакшыртуу кирди.
Демилгенин өзүнчө багыты коомдук саламаттыкты сактоо жаатындагы сабаттуулукту жогорулатуу болуп саналат. Уюштуруучулар ар бир аял өзүнүн ден соолугу, кош бойлуулугу, төрөтү жана бала багуусу боюнча маалыматтуу чечимдерди кабыл алуу үчүн жетиштүү маалыматка ээ болушу керектигин баса белгилешет.
Тажикстан Республикасынын Саламаттыкты сактоо жана социалдык коргоо министрлиги эне менен баланын ден соолугун коргоонун сапатын жакшыртуунун негизги багыты катары урматтоо менен кам көрүү маданиятын өнүктүрүүнү карайт. Келечекте алынган билимдер баштапкы медициналык-санитардык жардам мекемелеринин күнүмдүк практикасына жаңы ыкмаларды интеграциялоо менен каскаддык окутуу системасы аркылуу өлкө боюнча жайылтылат.
Окуу аяктагандан кийин бардык катышуучулар сертификаттарды алышты, ал эми даярдалган улуттук тренерлер ушул сыяктуу программаларды республиканын башка аймактарында да өткөрүүнү улантышат.
Бейтаптарга сый мамиле кылуу маданиятын өнүктүрүү заманбап саламаттыкты сактоо системасынын негизги элементине айланууда. Кызмат көрсөтүүлөрдүн сапатын жакшыртып, узак мөөнөттүү коомдук саламаттыкты чыңдоо кесипкөй медициналык жардам менен бейтаптарга боорукердик менен кам көрүүнүн айкалышы болуп саналат.
Сүрөт: GIZ / Тажикстан Республикасынын Саламаттыкты сактоо жана социалдык коргоо министрлиги