Душанбе, 2026-жылдын 7-августу. — Karavan Info маалымат агенттиги. Борбордук Азиянын Мамлекеттер аралык координациялык суу комиссиясынын (МККК) 94-жыйынынын алкагында Тажикстандын энергетика жана суу ресурстары министри Далер Жума пахта өстүрүү жана аны алдыңкы кайра иштетүү боюнча адистешкен казак-кытай биргелешкен ишканасына барды.
Иш сапарынын жүрүшүндө компаниянын жетекчилиги тажик делегациясына пахта өстүрүүдөн баштап, даяр пахта жибин өндүрүүгө чейинки бүтүндөй өндүрүш цикли менен тааныштырды. Пахта өстүрүүдө колдонулган заманбап сууну үнөмдөөчү технологияларга өзгөчө көңүл бурулду.
Учурда ишкананы чийки зат менен камсыз кылуу үчүн тамчылатып сугаруу технологиясы колдонулуп, 35 000 гектар аянтта пахта өстүрүлүүдө. Бул ыкма суунун жоготуусун бир топ азайтат, суунун натыйжалуулугун жогорулатат жана ошол эле учурда түшүмдүн туруктуу өсүшүн камсыз кылат.
Бардык жыйналган пахта текстиль комплексинин өндүрүштүк жайларында түздөн-түз кайра иштетилет, бул айыл чарба өндүрүшүнөн баштап, даяр өнөр жай продукцияларын чыгарууга чейин кошумча наркты түзүүнүн толук циклин камсыз кылат.
Компаниянын өкүлдөрү ошондой эле ишкананы андан ары өнүктүрүү пландарын жарыялашты. Алар пахта айдоо аянтын 55 000 гектарга чейин көбөйтүүнү, ошол эле учурда комплекстин өндүрүш жана кайра иштетүү кубаттуулугун кеңейтүүнү пландаштырышууда.
Далер Жума компанияны кыдыруу учурунда тамчылатып сугаруу технологиясынын практикалык аспектилерин кеңири изилдеди, ал азыр суунун тартыштыгы күчөп жаткан шартта суу ресурстарын рационалдуу башкаруунун эң натыйжалуу куралдарынын бири деп эсептелет.
Суу ресурстары барган сайын стратегиялык мааниге ээ болуп жаткан Борбордук Азия өлкөлөрү үчүн заманбап сууну үнөмдөөчү технологияларды ишке ашыруу туруктуу өнүгүүнүн маанилүү факторуна айланууда. Компаниянын тажрыйбасы тамчылатып сугаруу айыл чарба өндүрүшүнө зыян келтирбестен, сууну керектөөнү бир топ азайта аларын, ошол эле учурда жерди пайдалануунун натыйжалуулугун жогорулата аларын көрсөтүп турат.
Айыл чарбасын алдыңкы чийки затты кайра иштетүү менен интеграциялоо принциби да маанилүү. Толук өндүрүш циклин түзүү аймактын ичинде жогорку кошумча нарктагы продукцияларды түзүүгө, текстиль өнөр жайынын атаандаштыкка жөндөмдүүлүгүн жогорулатууга жана экспорттук потенциалды бекемдөөгө мүмкүндүк берет.
Эл аралык суу күн тартибин ырааттуу түрдө алдыга жылдырып, чек ара аркылуу өтүүчү суу ресурстарын рационалдуу пайдаланууну жактап келе жаткан Тажикстан үчүн мындай тажрыйбаларды изилдөө кесиптик гана эмес, стратегиялык да кызыкчылыкты жаратат. Айыл чарбасында сууну үнөмдөөчү технологияларды жайылтуу сууну пайдалануу натыйжалуулугун жогорулатуунун, азык-түлүк коопсуздугун чыңдоонун жана айыл чарба тармагын климаттын өзгөрүшүнө ыңгайлаштыруунун негизги куралы болуп калышы мүмкүн.
СҮРӨТ: Тажикстан Республикасынын Энергетика жана суу ресурстары министрлиги