Душанбе, 17 ноябр, – АИ «Корвон Иттилоот». Дар шаҳри Тошканд 16 ноябр Иҷлосияи ҳафтуми машваратии сарони давлатҳои Осиёи Марказӣ баргузор гардид — формати муҳими сиёсӣ, ки дар солҳои охир нақши он дар ташаккули ҳамкориҳои минтақавӣ боло рафтааст. Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар кори нишаст иштирок ва суханронӣ намуда, самтҳои стратегии рушди ҳамкориҳои минтақавиро дар шароити тағйирёбии босуръати вазъияти байналмилалӣ шарҳ доданд.

Муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон дар оғоз аз мизбонии гарму самимӣ ва сатҳи баланди ташкили нишаст аз ҷониби Ҷумҳурии Узбекистон арзи сипос намуда, ҳамчунин воридшавии Ҷумҳурии Озарбойҷонро ба ин формати ҳамкорӣ табрик гуфтанд. Баъд аз ин, Сарвари давлат таъкид карданд, ки ширкат кардани Озарбойҷон нишон медиҳад, ки фазои ҳамгироӣ дар маркази Евразия рӯз ба рӯз густариш меёбад.
Ба андешаи Пешвои миллат, вохӯрии машваратӣ ба «яке аз бозигарони муҳими равандҳои байналмилалӣ ва минтақавӣ» табдил ёфта, имконият медиҳад, ки кишварҳои минтақа дар саҳнаи ҷаҳонӣ бо мавқеи ягона ва устувор баромад намоянд.
Яке аз бахшҳои асосии суханронии Эмомалӣ Раҳмон ба масоили рушди устувори иқтисодӣ бахшида шуд. Сарвари давлат таъкид намуданд, ки дар шароити тағйироти ҷиддӣ дар бозорҳои ҷаҳонӣ зарур аст тамоюли ҳамгироии минтақавӣ бо суръат рушд дода шавад.
Муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон пешниҳодҳои калидии зеринро матраҳ карданд:
- таъсиси фазои ягонаи нақлиётӣ-логистикии Осиёи Марказӣ;
- таҷдиди роҳҳои оҳан ва тақвияти ҳамлу нақли мультимодалӣ;
- густариши ҳамкорӣ дар бахшҳои энергетика ва саноат;
- баланд бардоштани нақши минтақаҳои озоди иқтисодӣ.
Ба қавли таҳлилгарон, ин пешниҳодҳо метавонанд заминаи ташаккули низоми нави иқтисодии минтақавиро фароҳам созанд, ки ба бозорҳои ҷаҳонӣ ва технологияҳои муосир мутобиқ мебошад.
Яке аз пешниҳодҳои муҳим — таъсиси Маркази минтақавии зеҳни сунъӣ дар шаҳри Душанбе — таваҷҷуҳи махсусро ҷалб намуд. Ин марказ бояд ба пойгоҳе барои таҳқиқот, барномаҳои инноватсионӣ ва татбиқи зеҳни сунъӣ дар соҳаҳои иқтисод, илм, маориф ва идоракунии давлатӣ табдил гардад.
Пешниҳод комилан ба сиёсати байналмилалии Тоҷикистон мутобиқ аст. Қабл аз ин, Маҷмааи Умумии СММ бо пуштибонии ҳамаи кишварҳои минтақа қатъномаи пешниҳодкардаи Тоҷикистонро таҳти унвони «Нақши зеҳни сунъӣ дар таҳкими имкониятҳои рушди устувор дар Осиёи Марказӣ» қабул кард.
Ҳамчунин пешниҳод шуд, ки платформаи ягонаи рақамӣ барои рушди савдои электронии минтақавӣ таъсис дода шавад.
Муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон таъкид намуданд, ки амнияти минтақа дар баробари таҳдидҳои терроризм, экстремизм, гардиши ғайриқонунии маводи мухаддир ва киберҷинояткорӣ ҳассос боқӣ мемонад.
Аз ин рӯ пешниҳод шуд:
- таҳкими иқтидори сохторҳои дахлдор;
- тавсеаи низоми омодасозии кадрҳо;
- афзоиши ҳамкорӣ дар соҳаи киберамният бо истифода аз технологияҳои пешрафта.
Ба назари таҳлилгарон, пешниҳоди Тоҷикистон дар ин самт ҷавобгӯи воқеияти нав буда, ба эҳтиёҷоти ҳамаи кишварҳои минтақа мувофиқ меояд.
Пешвои миллат зарурати вусъат бахшидани ҳамкориҳо дар бахшҳои маориф, илм ва фарҳангро таъкид карда, ташкили Маркази инноватсиониву таълимии байналмилалии Осиёи Марказӣ-ро пешниҳод намуданд.
Ҳамчунин таваҷҷуҳ дода шуд, ки рушди сайёҳӣ, варзиш ва истифодаи самараноки мероси фарҳангӣ ба афзоиши нуфузи минтақа дар арсаи байналмилалӣ мусоидат мекунад.
Бо дарназардошти обшавии пиряхҳо, тӯфонҳои чанголуд ва таъсири онҳо ба амнияти озуқаворӣ, Эмомалӣ Раҳмон зарурати таҳияи тадбирҳои муштараки минтақавиро таъкид намуданд. Тоҷикистон ҳамчун кишвари пешсаф дар масъалаи об ва иқлим, бори дигар ин мавзӯъро дар маркази диққат қарор дод.
Дар анҷоми иҷлосия сарони давлатҳо Заявяи муштарак ва як қатор созишномаҳои муҳимро ба имзо расониданд. Президенти Узбекистон муҳтарам Шавкат Мирзиёев аз номи сарони давлатҳо Президенти Тоҷикистон муҳтарам Эмомалӣ Раҳмонро ба Рӯзи Президент табрик гуфт.
Осиёи Марказӣ ба марҳалаи нави худташкилӣ ворид мешавад
Суханронии Эмомалӣ Раҳмон нишон дод, ки Тоҷикистон ҷонибдори рушди дарозмуддати минтақа ҳамчун фазои ягонаи сиёсӣ ва иқтисодӣ мебошад. Пешниҳодҳои пешрафтӣ — аз логистика ва энергетика то зеҳни сунъӣ ва маориф — ҷузъи як назарияи стратегӣ мебошанд, ки ба самти ташаккули архитектураи нави ҳамкориҳои минтақавӣ нигаронида шудааст.
АКС: Хадамоти матбуоти Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон
