Ostona, 2026-yil 6-may – Karavan Info axborot agentligi. Qozogʻiston Respublikasi Parlamenti Majlisi yer resurslaridan oqilona foydalanish va ularni tiklash uchun yagona huquqiy asos yaratishga qaratilgan "Tuproqni muhofaza qilish toʻgʻrisida"gi qonun loyihasini birinchi oʻqishda maʼqulladi. Hujjatda "yer" va "tuproq" tushunchalari oʻrtasida aniq farq mavjud boʻlib, shu bilan unumdor tuproq qatlamini himoya qilish boʻyicha maqsadli choralar koʻrish imkonini beradi. Loyihani tayyorlash jarayonida Qishloq xoʻjaligi vazirligi ushbu sohada markaziy vakolatli organ etib belgilandi.

Qonun loyihasida tuproqning unumdor qatlamini saqlash bo'yicha qat'iy qoidalar belgilangan: u ish paytida olib tashlanishi, to'g'ri saqlanishi va keyinchalik ishlatilishi kerak. Yer uchastkalaridan unumdor tuproqni olib tashlash taqiqlanadi. Bundan tashqari, qishloq xo'jaligi yerlarini berishda yer pasportini berish majburiy bo'lib, unda tuproq sifati reytingi, chirindi miqdori va ozuqa moddalari darajasi kabi asosiy xususiyatlar qayd etiladi.

Hujjatda ilmiy asoslangan dehqonchilik tizimlarini joriy etish, jumladan, majburiy ekin almashlab ekish va tuproqni himoya qiluvchi texnologiyalar, masalan, mulchalash, qorni ushlab turish va minimal yoki ishlov bermaslik amaliyotlaridan foydalanish talab etiladi. Tuproq sharoitiga qarab, tuproqning kamayib ketishining oldini olish uchun ayrim ekinlarni yetishtirishga cheklovlar qo'yilishi mumkin. Yerlarni sho'rlanish, suv toshqini, zichlash va kimyoviy ifloslanishdan himoya qilish mexanizmlari ham belgilangan.

Yer monitoringi uchun masofaviy zondlash va ma'lumotlarni tahlil qilish uchun sun'iy intellekt kabi zamonaviy texnologiyalar rejalashtirilgan. Ushbu vositalar tuproq degradatsiyasining bashoratli modellarini yaratish va elektron qishloq xo'jaligi xaritasini yangilash uchun ishlatiladi, tavsiyalar esa ommaga taqdim etiladi.

Surat: pixabay/Ignartonosbg(pixabay/lgnatronsbg)