Душанбе, 10 октябр, – АИ «Корвон Иттилоот». Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат Эмомалӣ Раҳмон 9 октябр дар ҷаласаи Шурои сарони давлатҳои Иттиҳоди Давлатҳои Мустақил (ИДМ), ки дар минтақаи сайёҳии миллии Авазаи Туркманистон баргузор гардид, иштирок ва суханронӣ намуданд.

Дар меҳвари суханронии ӯ мутобиқсозии фаъолияти Иттиҳод ба шароити нави байналмилалӣ, густариши ҳамкориҳои иқтисодию технологӣ, таҳкими робитаҳои нақлиётӣ ва ҳамоҳангсозии ҳамкорӣ дар соҳаи амният қарор доштанд. Ҳамчунин, Сарвари давлат ба ташаббуси байналмилалии Тоҷикистон оид ба таҳкими сулҳ ва омодагӣ ба баргузории конфронси байналмилалии сатҳи баланд дар Душанбе дар моҳи июни соли 2027 таваҷҷуҳи махсус зоҳир намуданд.

Дар оғози сухан Эмомалӣ Раҳмон ба ҷониби Туркманистон барои сатҳи баланди ташкили ҳамоиш ва меҳмоннавозии анъанавӣ изҳори сипос карданд. Ҳамзамон, онҳо Туркманистонро бо анҷоми бомуваффақияти раёсат дар ИДМ табрик гуфта, ба талошҳои ин кишвар дар давраи раёсат баҳои мусбат доданд.

ИДМ дар назди вазифаҳои нав

Эмомалӣ Раҳмон ҷаласаи кунунии Шурои сарони давлатҳоро, ки дар остонаи 35-солагии таъсисёбии ИДМ баргузор мегардад, дорои аҳамияти рамзӣ арзёбӣ карданд. Ба таъкиди ӯ, роҳи тайкардаи Иттиҳод дар ин муддат зарурати мавҷудияти онро ҳамчун майдони муколамаи сиёсӣ, рушди робитаҳои иқтисодию гуманитарӣ ва вокуниши муштарак ба хатару таҳдидҳои амниятӣ тасдиқ намудааст.

Президенти Тоҷикистон ҳамчунин аҳамияти заминаи мустаҳками шартномавию ҳуқуқии ҳамкориҳои бисёрҷонибаро таъкид карданд. Ин замина барои васеъ намудани рӯзномаи ҳамкорӣ ва рушди муносибатҳои байни кишварҳои иштирокдор дар доираи самтҳои гуногун имконият фароҳам меорад.

Дар баробари ин, Сарвари давлат изҳор доштанд, ки ИДМ ба шароити тағйирёбанда мутобиқ шуда, ҳамкориҳоро бо дарназардошти воқеиятҳои нав рушд медиҳад. Ин раванд на танҳо ҳифзи механизмҳои мавҷудаи ҳамкорӣ, балки рушди самтҳоеро низ дар назар дорад, ки ба талаботи муосири иқтисодӣ, технологӣ ва иҷтимоӣ ҷавобгӯ мебошанд.

Технология, сармоягузорӣ ва робитаҳои нақлиётӣ

Эмомалӣ Раҳмон аз ҷумлаи самтҳои афзалиятноки ҳамкориҳои минбаъда рушди ҳамкориҳои технологӣ, ҷорӣ намудани навовариҳо, рақамикунонӣ ва зеҳни сунъиро ном бурданд. Дар суханронии онҳо ҳамчунин ба иқтисоди «сабз» ва татбиқи лоиҳаҳои мушаххас дар соҳаи энергияи барқароршаванда ҷойгоҳи муҳим дода шуд.

Ин самтҳо имкониятҳои ҳамкории амалии кишварҳои ИДМ-ро васеъ намуда, барои пайвастани рушди саноату инфрасохтор бо татбиқи роҳҳалҳои муосири технологӣ замина фароҳам меоранд. Дар ин раванд гузариш аз баррасии вазифаҳои умумӣ ба татбиқи лоиҳаҳое, ки натиҷаҳои мушаххаси иқтисодӣ ба бор меоранд, аҳамияти бештар пайдо мекунад.

Сарвари давлат рушди робитаҳои нақлиётиро низ яке аз самтҳои муҳими ҳамкорӣ арзёбӣ карданд. Барои кишварҳои Иттиҳод, ки ба густариши робитаҳои тиҷоратӣ ва таҳкими муносибатҳои иқтисодии минтақавӣ манфиатдоранд, такмили роҳҳои нақлиётӣ яке аз шартҳои беҳтар намудани дастрасӣ ба бозорҳо ва рушди интиқоли мутақобилаи мол боқӣ мемонад.

Эмомалӣ Раҳмон ҳамчунин зарурати таваҷҷуҳи пайваста ба ҳамкориҳои тиҷоратию иқтисодӣ, сармоягузорӣ ва саноатиро таъкид намуданд. Ба таъкиди онҳо, ин самтҳо дар баробари таҳкими ҳамкориҳои амниятӣ бояд дар байни ҷузъҳои асосии рӯзномаи бисёрҷонибаи ИДМ қарор дошта бошанд.

Ҳамин тариқ, самтҳои муайяншудаи афзалиятнок соҳаҳои анъанавии ҳамкории минтақавӣ — тиҷорат, сармоягузорӣ, нақлиёт ва амниятро бо бахшҳои нави марбут ба технологияҳои рақамӣ, навовариҳо ва энергияи барқароршаванда муттаҳид мекунанд. Рушди минбаъдаи ин самтҳо барои густариши ҳамкориҳои амалӣ байни кишварҳои иштирокдор имконият фароҳам меорад.

Тоҷикистон пешниҳод мекунад, ки талошҳо ба хотири таҳкими сулҳ муттаҳид карда шаванд

Қисмати алоҳидаи суханронии президент ба ташаббуси Тоҷикистон оид ба эълон намудани солҳои 2027–2036 ҳамчун Даҳсолаи байналмилалии таҳкими сулҳ барои наслҳои оянда бахшида шуд. Ин ташаббус аз ҷониби ҷомеаи ҷаҳонӣ дастгирӣ ёфтааст.

Эмомалӣ Раҳмон иттилоъ доданд, ки Тоҷикистон дар ҳамкорӣ бо Созмони Милали Муттаҳид ва дигар шарикони байналмилалӣ ният дорад моҳи июни соли 2027 дар шаҳри Душанбе Конфронси байналмилалии сатҳи баландро бахшида ба оғози расмии Даҳсола баргузор намояд.

Сарвари давлат таъкид карданд, ки иштироки фаъоли кишварҳои ИДМ дар ин конфронс ва татбиқи минбаъдаи ҳадафҳои Даҳсола нишонаи иловагии ҳамбастагии давлатҳои иштирокдори Иттиҳод хоҳад буд.

Конфронси дарпешистода бояд ба майдони байналмилалӣ барои пешбурди ташаббуси мазкур ва муттаҳид намудани талошҳои шарикон ба манфиати таҳкими сулҳ табдил ёбад. Барои Тоҷикистон баргузории он ҳамчунин идомаи сиёсати пешбурди ташаббусҳои байналмилалии марбут ба сулҳ, амният ва ҳамкориҳои бисёрҷониба мебошад.

Душанбе ба таҳкими минбаъдаи муколамаи бисёрҷониба манфиатдор аст

Дар фароварди сухан Эмомалӣ Раҳмон қарорҳои дар доираи ҷаласа қабулшавандаро дастгирӣ намуда, бори дигар таъкид карданд, ки Тоҷикистон пайваста ҷонибдори идомаи ҳамкориҳои созанда ва бисёрҷониба дар доираи ИДМ мебошад.

Рӯзномаи пешниҳодкардаи ҷониби Тоҷикистон ҳам масъалаҳои ҷории ҳамкориҳои иқтисодӣ ва ҳам самтҳои дарозмуддати рушди технологӣ ва таҳкими сулҳи байналмилалиро фаро мегирад. Дар ин замина татбиқи амалии тавофуқоти бадастомада ва рушди лоиҳаҳои муштараке, ки метавонанд робитаҳои иқтисодӣ ва ҳамкории кишварҳои Иттиҳодро тақвият бахшанд, аҳамияти хос пайдо мекунанд.

Барои Тоҷикистон иштирок дар фаъолияти ИДМ яке аз самтҳои муколамаи бисёрҷониба боқӣ мемонад, ки барои пешбурди манфиатҳои тиҷоратию иқтисодии кишвар, густариши ҳамкориҳои технологӣ ва дастгирии ташаббусҳои ба таҳкими сулҳу амният нигаронидашуда имконият фароҳам меорад.

АКС: Хадамоти матбуоти Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон