Шейшемби күнү, 13-октябрда Люксембургда Албания Европа Биримдигине (ЕБ) кирүү боюнча сүйлөшүүлөрдүн биринчи бөлүмүн расмий түрдө ачты, бул өлкөнүн биримдикке кирүү боюнча он жылдык кампаниясындагы маанилүү кадам болду. Бул сүйлөшүүлөр Тирананын көчөлөрүндө массалык нааразылык акциялары жана оппозиция менен полициянын кагылышууларынан бир нече күн өткөндөн кийин болуп жатат.

Сүйлөшүү процессинде адам укуктарынын сакталышы, мыйзамдын үстөмдүгү жана Албаниядагы демократиялык институттардын иштеши сыяктуу негизги маселелер каралат. Брюссель бир нече жылга созулушу мүмкүн болгон сүйлөшүүлөрдүн жүрүшүндө өлкөнүн бул тармактардагы прогрессине баа берет.
Евробиримдиктин интеграциясы боюнча сүйлөшүүлөр өлкөнүн ичиндеги саясий туруксуздуктун фонунда жүрүп жатат. Албаниянын 2013-жылдан бери башкарып келе жаткан премьер-министри Эди Раманы кызматтан кетирүү үчүн оппозициянын кысымы күч алууда. Нааразылык акциясына оппозициялык Демократиялык партиянын мүчөсүнүн жалаа жапкандыгы үчүн соттолгондугу себеп болгон, муну көпчүлүк саясий оппоненттерине каршы репрессия катары баалашат. Ошол эле учурда Албаниянын түштүгүндөгү шаардын мэри Фреди Белери боштондукка чыгышы эл аралык чыңалуунун, өзгөчө Греция менен болгон кээ бир чыңалууларды басаңдатып, ЕБ менен сүйлөшүүлөрдү баштоого жардам берди.
Сүйлөшүүлөрдүн негизги темаларынын бири коррупцияга каршы күрөш болот, ал Албания үчүн олуттуу көйгөй бойдон калууда. Еврокомиссиянын жана АКШнын Мамлекеттик департаментинин жылдык отчетторунда коррупция өлкөнүн бардык деңгээлдеринде бар экени айтылат. Жооп катары Эди Рама өзүнүн реформа программасына коррупция жана уюшкан кылмыштуулук менен күрөшүү боюнча артыкчылыктуу чараларды киргизди, бул Албанияга Евробиримдикке мүчөлүк жолун тездетүүгө жардам бериши керек.
Албания көп жылдар бою европалык саясатка берилгендигин көрсөттү. Өлкө Евробиримдиктин санкцияларын толугу менен колдойт жана жалпы коопсуздук жана коргонуу саясатына активдүү катышууда. Албания 2009-жылдан бери НАТОго мүчө болуп, Евробиримдикке талапкер өлкөлөрдүн арасында позициясын бекемдеп келет.
Европа Биримдиги жаңы стратегиянын алкагында Батыш Балкандагы реформаларды колдоо үчүн 6 миллиард евро бөлүүнү пландоодо. Бул каражаттар гранттар жана жеңилдетилген кредиттер түрүндө берилет, бирок алардын түшүшү реформаларды жүргүзүүдөгү ийгиликке түздөн-түз көз каранды. Албания, чөлкөмдөгү башка өлкөлөр сыяктуу эле, колдоо табуу жана Евробиримдикке интеграцияны тездетүү үчүн өзгөрүүлөргө даяр экенин далилдеши керек болот.
Сүрөт: Pixabay.com
