Астана, 2026 жылғы 8 мамыр – Karavan Info ақпараттық агенттігі. Бүгін Парламент палаталарының бірлескен отырысында Әділет министрі Ерлан Сәрсембаев «ҚР Президенті туралы» Конституциялық заң жобасын таныстырды. Құжат осы жылдың наурыз айында өткен республикалық референдумда қабылданған жаңа Конституцияның ережелерін іске асыру үшін әзірленген және мемлекеттік биліктің жаңартылған архитектурасын бекітуге арналған.

Заң жобасы «Күшті Президент – Ықпал етуші Парламент – Есеп беретін Үкімет» тұжырымдамасына негізделген. Онда бұрын енгізілген негізгі демократиялық қағидаттар сақталған: мемлекет басшысының бірыңғай жеті жылдық мерзімі, президенттің міндетті түрде партиялық еместігі және оның жақын туыстарының лауазымды атқаруына тыйым салу. Сонымен қатар, құжатта елдің жоғарғы басшылығы мен Құрылтай, Қазақстан Парламенті және Адам құқықтары жөніндегі уәкіл арасындағы өзара іс-қимылдың жаңа тетіктері енгізілген.

Жобаның негізгі инновациялары:

• Вице-президент институты: жаңа үкіметтік лауазымның енгізілуі. Үкіметтің сабақтастығын қамтамасыз ету үшін вице-президент Құрылтайдың келісімімен тағайындалады деп көзделіп отыр.
• Норма шығару өкілеттіктері: Конституцияда көзделген ерекше жағдайларда заң күші бар жарлықтар шығару тәртібін реттейді.
• Саяси есеп беру: заң шығарушы тармақтың өкілеттіктерінің кеңеюі аясында конституциялық тәртіптің мызғымастығының кепілі ретіндегі президенттің функциялары егжей-тегжейлі сипатталған.

Әділет министрі бұл заңның қабылдануы заң үстемдігі мен әділеттілік қағидаттарына сәйкес келетін тұрақты басқару моделін әзірлеудің соңғы кезеңі болатынын атап өтті. Жаңа құқықтық база саяси жүйенің ұзақ мерзімді тұрақтылығын қамтамасыз етуге және «Әділетті Қазақстан» аясында мемлекеттік аппараттың тиімділігін арттыруға мүмкіндік береді деп күтілуде.

Фото : Қазақстан Республикасы Әділет министрлігі