Душанбе, 2026 жылғы 16 шілде – Karavan Info жаңалықтар агенттігі. Тәжікстан қоршаған ортаны қорғау және мемлекеттік қызметтерді цифрландыру саласында жүйелі қадам жасады.
Республиканың Гидрометеорология агенттігі атмосфералық ауа сапасы туралы егжей-тегжейлі ақпарат беретін мамандандырылған веб-сайттың ресми түрде іске қосылғанын хабарлады. Тәжік, орыс және ағылшын тілдерінде қолжетімді портал пайдаланушыларға интерактивті карта мен озық жаһандық бағалау модельдерін пайдаланып есептелген дәл деректерді ұсынады.
Бүгінгі таңда автоматты бақылау құрылғылары бірыңғай желіге біріктіріліп, тоғыз негізгі жерде орналастырылған:
- Душанбе (6 станция): С. Айни атындағы мәдени-демалыс саябағының аумағында, Рудаки даңғылында, Ұлттық ғылым академиясының С. Умаров атындағы физика және технология институтының жанында, Халықаралық президенттік мектептің жанында, сондай-ақ тұрғын аудандарда — 65 және 103 ауылдарда.
- Аймақтар (3 станция): Куляб, Вахдат және Гиссар қалаларында.
Сайтқа келушілер жаһандық ауа сапасының индексін (AQI), 2,5 және 10 микронға дейінгі қауіпті ұсақ бөлшектердің концентрациясын (PM-2,5 және PM-10) және температура, жел жылдамдығы және ылғалдылық сияқты байланысты метеорологиялық факторларды нақты уақыт режимінде бақылай алады.
Порталдың ең маңызды практикалық бөлімінде ауаның ластану қаупі туындаған жағдайда халыққа жедел медициналық ұсыныстар берілген.
Климаттың өзгеруі және мерзімді шаңды дауылдар (аймақта «ауған» деп аталады) жағдайында PM-2.5 бөлшектерінің концентрациясын жедел бақылау аллергия мен жүрек-қан тамырлары ауруларынан зардап шегетін осал топтар үшін маңызды құралға айналуда.
Деректерді үш тілде жариялау Душанбенің заманауи, жасыл мегаполис ретіндегі инвестициялық және туристік тартымдылығын айтарлықтай арттырады.
Сонымен қатар, тексерілген статистиканың қолжетімділігі астанадағы, Гиссардағы, Вахдаттағы және Кулябтағы муниципалдық билік органдарына көлік ағындары мен құрылыс тығыздығын реттеуден бастап, жаңа саябақ аймақтары мен жасыл дәліздерді жоспарлауға дейін мақсатты қала құрылысы шешімдерін қабылдауға мүмкіндік береді.
Фрагменттелген өлшеулерден жаһандық модельдерге негізделген үздіксіз автоматтандырылған мониторингке көшу Тәжікстанның экологиялық саясатын сапалы жаңа аймақтық деңгейге көтереді.
ФОТО: NIAT «Ховар »