ДУШАНБЕ, 28 сәуір — Karavan Info ақпараттық агенттігі. Аймақтық экологиялық саммит (RES/RES2026) өтіп жатқан Қазақстан астанасында Тәжікстан Республикасы Үкіметі жанындағы Қоршаған ортаны қорғау комитетінің төрағасы Баходур Шерализода БҰҰ Бас хатшысының орынбасары және БҰҰ Қоршаған орта бағдарламасының (ЮНЕП) атқарушы директоры Ингер Андерсенмен кездесті.

Келіссөздер Орталық Азиядағы қоршаған ортаны қорғау күн тәртібіне назардың артуы аясында өтті, онда климаттың өзгеруі, мұздықтарды қорғау, биоәртүрлілік және тұрақты даму мәселелері ұлттық саясаттан тыс шығып, мемлекетаралық және жаһандық диалогтың тақырыбына айналып келеді.

Халықаралық платформаларда мұздықтар мен криосфераны қорғауды үнемі насихаттап келе жатқан Тәжікстан үшін мұндай байланыстардың тек дипломатиялық ғана емес, сонымен қатар практикалық маңызы бар.

Кездесу барысында тараптар ЮНЕП мандаты аясында екіжақты ынтымақтастықты кеңейту, сондай-ақ Тәжікстанда ЮНЕП кеңсесін ашу перспективаларын талқылады. Мұндай қадам, егер жүзеге асырылса, елдің экологиялық бастамаларына одан әрі серпін бере алады, бірлескен жобаларды үйлестіруді жеңілдетеді және климаттың өзгеруінің әсеріне ең осал аймақтардың бірінде ЮНЕП-тің халықаралық қатысуын нығайта алады.

БҰҰ Қоршаған ортаны қорғау Ассамблеясының «Мұздықтар мен криосфераны тұтастай алғанда, әсіресе таулы аймақтарда қорғау» (UNEP/EA.7/Res.10) атты қарарына ерекше назар аударылды. Бұл тақырып Тәжікстан үшін ерекше маңызды: ел мұздықтарды қорғау күн тәртібінің бастамашыларының бірі ғана емес, сонымен қатар тау экожүйелері мен су ресурстарының денсаулығына ең тәуелді елдердің бірі.

Ингер Андерсен осы қарардың бастамашысы Тәжікстанмен тығыз ынтымақтастыққа дайын екенін білдірді. Бұл сигналды Душанбенің қоршаған ортаны қорғау жөніндегі ұсыныстары негізгі халықаралық институттармен үндесіп жатқанының дәлелі ретінде қарастыруға болады. Климаттық күн тәртібі жаһандық даму саясатын айқындап келе жатқан кезде, бұл Тәжікстанның тек қауіп туралы ескертулер жасап қана қоймай, сонымен қатар нақты бастамалар ұсынатын ел ретіндегі ұстанымын нығайтады.

Кездесу соңында тараптар қоршаған ортаны қорғау, климаттың өзгеруі, биоәртүрлілікті сақтау және басқа да маңызды экологиялық салалардағы ынтымақтастықты одан әрі нығайту және бірлескен бастамаларды жүзеге асыру туралы пікір алмасты.

Іс жүзінде мұндай келіссөздер Тәжікстанның экологиялық дипломатиясы кең ауқымды халықаралық күн тәртібінің бір бөлігіне айналып келе жатқанын көрсетеді. Таулы ландшафттары мен мұздық ресурстары стратегиялық маңызға ие ел үшін бұл тек қоршаған ортаны қорғау ғана емес, сонымен қатар ұзақ мерзімді экономикалық тұрақтылық, су қауіпсіздігі және болашақ ұрпақтардың өмір сүру сапасы туралы да.

ФОТО: Тәжікстан Республикасы Үкіметі жанындағы Қоршаған ортаны қорғау комитеті