Душанбе, 2026 жылғы 17 қазан — Karavan Info ақпараттық агенттігі. 16 қазанда Тәжікстан Республикасының Президенті, Ұлт көшбасшысы Эмомали Рахмон Армения Республикасының Ереван қаласында өткен биоәртүрлілік саммитіне қатысып, сөз сөйледі.
Эмомали Рахмон Армения Республикасының Үкіметіне және БҰҰ Биологиялық әртүрлілік туралы конвенциясының хатшылығына осы саммитті ұйымдастырғаны үшін алғысын білдірді.
Биоәртүрлілікті сақтау және қоршаған ортаны қорғау Тәжікстан Республикасының тұрақты даму және халықтың әл-ауқатын қамтамасыз ету саласындағы саясатының басым бағыттары болып табылатыны атап өтілді.
Мемлекет басшысы Эмомали Рахмон былай деп атап өтті:
«Осыған байланысты біз ұлттық басымдықтарды жаһандық тұрақты даму мақсаттарымен үйлестіру және ел ішінде қажетті нормативтік-құқықтық және стратегиялық негізді құру бойынша жүйелі шаралар қабылдап жатырмыз».
Мемлекет басшысы Эмомали Рахмонның айтуынша, Тәжікстанда бүгінгі күнге дейін 25 заң және бірқатар маңызды стратегиялық құжаттар қабылданды, оның ішінде Тәжікстан Республикасының 2040 жылға дейінгі биоәртүрлілікті сақтау және тұрақты пайдалану жөніндегі ұлттық стратегиясы бар.
Тәжікстан қазіргі уақытта 11 халықаралық қоршаған ортаны қорғау конвенциясына қосылғаны, олардың ішінде БҰҰ-ның Биологиялық әртүрлілік туралы конвенциясы ерекше орын алатыны атап өтілді.
Тәжікстанның жойылып бара жатқан сирек кездесетін флора мен фауна түрлерін қорғауға үнемі көңіл бөлетіні атап өтілді.
«Ұлттық деңгейдегі шаралармен қатар, Тәжікстан халықаралық ынтымақтастықты нығайтуға және сирек кездесетін түрлерді сақтауға әлемдік қауымдастықтың назарын аударуға ерекше мән береді», — деді Тәжікстан Республикасының Президенті Эмомали Рахмон .
Сондай-ақ, Тәжікстанның бастамасымен БҰҰ Бас Ассамблеясы 24 мамырды Халықаралық мархор күні деп жариялағаны атап өтілді. Бұл күн сирек кездесетін жануарлар түрлерін сақтау мен көбейтуді, сондай-ақ олардың тіршілік ету ортасын жақсартуды ілгерілетуге бағытталған.
Сөзін жалғастыра отырып, Мемлекет басшысы Эмомали Рахмон биологиялық әртүрлілікті сақтау жөніндегі жұмыстардың барысы мен осы саладағы қиындықтарды талқылап, сирек кездесетін түрлерді бақылау мен есепке алуды жақсарту басымдық болып қала беретінін атап өтті.
Эмомали Рахмон форумға қатысушылардың назарын климатқа байланысты мәселелер мен проблемаларға аударып, жаһандық климаттың өзгеруі, тіршілік ету ортасының деградациясы және жерді тұрақсыз пайдалану биосфераға жойқын әсер ететінін атап өтті.
«Осыған сүйене отырып, Тәжікстан климаттың өзгеруіне бейімделуді және тәуекелдерді азайтуды өзінің ұзақ мерзімді тұрақты даму саясатының ажырамас бөлігі ретінде қарастырады», — деп атап өтті Эмомали Рахмон.
Тәжікстан Президенті су ресурстары, климат және биоәртүрлілік салаларындағы халықаралық күш-жігерді үйлестіру ерекше өзекті болып отырғанын атап өтті.
Соңғы 25 жылда Тәжікстан халықаралық қоғамдастық пен БҰҰ қолдауына ие болған жаһандық бастамалары арқылы су және климат күн тәртібін ілгерілетуге айтарлықтай үлес қосқаны атап өтілді. Бұл бастамалар жаһандық су мақсаттарына, соның ішінде 2030 жылға дейінгі тұрақты даму күн тәртібіндегі мақсаттарға жетудің катализаторына айналды.
Эмомали Рахмон Душанбе су процесі аясындағы жоғары деңгейдегі халықаралық конференциялар саяси диалог, серіктестіктерді нығайту, бірлескен қадамдар жасау және БҰҰ су конференцияларына дайындық үшін беделді алаңға айналғанын атап өтті.
БҰҰ Су конференциясы 2028 жылы Душанбеде өтетіні атап өтілді. Онда «Тұрақты даму үшін су, 2018-2028» халықаралық іс-қимыл онжылдығының жалпы ілгерілеушілігі қорытындыланып, су саласындағы көпжақты ынтымақтастықтың жаңа кезеңі анықталады.
Эмомали Рахмонның айтуынша, бұл форумдағы интерактивті талқылаудың негізгі бағыттарының бірі биоәртүрлілікті сақтауды қоса алғанда, қоршаған орта мәселелері болады.
Конференция нәтижелері планетаның биологиялық әртүрлілігін сақтаудың өзекті мәселелерін шешуге айтарлықтай үлес қосады деген сенім білдірілді.
Мұздықтардың еруіне қатысты мәселелерді талқылау барысында мұздықтар, қар жамылғысы және криосфераның басқа да элементтері біздің елімізде су ресурстарын қалыптастыру және экологиялық тепе-теңдікті сақтаудың табиғи жүйесінің ажырамас бөлігі болып табылатыны атап өтілді.
Осыған байланысты Тәжікстанның бастамасымен БҰҰ Бас Ассамблеясы 2025 жылды Халықаралық мұздықтарды қорғау жылы деп жариялағаны және 21 наурызды Дүниежүзілік мұздықтар күні деп жариялағаны атап өтілді. Бұл бағыттағы тағы бір маңызды қадам Тәжікстан мен Францияның бірлескен бастамасымен сәтті басталған 2025-2034 жылдарға арналған криосфераны зерттеу және қорғау бойынша халықаралық іс-қимыл онжылдығының жариялануы болды.
Қорытындылай келе, Тәжікстан Республикасының Президенті, Ұлт көшбасшысы Эмомали Рахмон бүгінгі Саммит биоәртүрлілікті қорғау саласындағы халықаралық ынтымақтастықты нығайтуға және басқа да өзекті экологиялық мәселелерді шешуге жаңа серпін беретініне сенім білдірді.
Фото: Тәжікстан Республикасы Президентінің баспасөз қызметі