Эмомали Рахмон: забони тоҷикӣ бояд мавқеи худро дар илм, технология ва фазои рақамӣ таҳким бахшад - ИА Караван Инфо
Эмомали Рахмон: забони тоҷикӣ бояд мавқеи худро дар илм, технология ва фазои рақамӣ таҳким бахшад

Душанбе, 6 октябр, – АИ «Корвон Иттилоот». Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон мардуми кишвар ва ҳамватанони бурунмарзиро ба муносибати Рӯзи забони давлатӣ, ки ҳамасола 5 октябр таҷлил мегардад, табрик намуд. Сарвари давлат дар паёми худ рушди забони тоҷикӣ ва ҳифзи ҷойгоҳи онро ҳамчун яке аз омилҳои муҳими таҳкими худшиносии миллӣ, мероси фарҳангӣ ва истиқлолияти давлатӣ арзёбӣ кард.

Ба таъкиди Президент, забони тоҷикӣ-форсӣ ганҷинаи бебаҳои таърих ва тамаддуни чандинҳазорсола буда, дар тӯли асрҳо барои ҳифзи арзишҳои маънавию фарҳангии мардум нақши муҳим доштааст. Имрӯз мақоми давлатии он яке аз омилҳои муттаҳидкунандаи ҷомеаи Тоҷикистон ба шумор меравад.

Эмомалӣ Раҳмон таъкид намуд, ки дар солҳои истиқлолияти давлатӣ забони тоҷикӣ марҳилаи муҳими рушди институтсионалӣ ва мазмунӣ­ро тай кардааст. Сиёсати давлатӣ дар ин самт на танҳо ба таҳкими мақоми забон, балки ба васеъ намудани доираи истифодаи он дар ҳаёти ҷамъиятӣ, маориф, илм ва фарҳанг равона шудааст.

Дар миёни тадбирҳои муҳимми ин самт Президенти кишвар қабули Қонуни Ҷумҳурии Тоҷикистон «Дар бораи забони давлатӣ» ва «Барномаи рушди забони давлатӣ барои солҳои 2020–2030»-ро номбар кард. Ташаккули заминаи махсуси институтсионалӣ, аз ҷумла таъсиси Кумитаи забон ва истилоҳот ва Комиссияи олии аттестатсионӣ, низ аз самтҳои муҳими ин сиёсат ба ҳисоб меравад.

Дар паёми Президент ба фаъолияти фарҳангиву маърифатӣ низ таваҷҷуҳи махсус зоҳир шудааст. Дар кишвар силсилаи 50-ҷилдаи «Ахтарони адаб», фарҳангҳои тафсирӣ ва дигар осори илмӣ ва адабӣ нашр мешаванд. Дар доираи сиёсати таҳкими худшиносии миллӣ ба оилаҳои шаҳрвандон китобҳои «Шоҳнома»-и Абулқосим Фирдавсӣ ва «Тоҷикон»-и Бобоҷон Ғафуров тақдим гардидаанд. Ҳамчунин баргузории озмунҳои ҷумҳуриявӣ, ки ба баланд бардоштани таваҷҷуҳ ба забони модарӣ, адабиёт ва фарҳанги миллӣ равона шудаанд, идома дорад.

Сарвари давлат ба масъалаҳои марбут ба рушди босуръати илм, техника, интернет ва зеҳни сунъӣ низ таваҷҷуҳи хосса зоҳир кард. Ба таъкиди ӯ, дар чунин шароит забони давлатӣ бояд на танҳо мероси фарҳангии ҷамъшударо ҳифз намояд, балки ба таври фаъол ба соҳаҳои нави дониш ворид шавад.

Ин раванд, аз ҷумла, рушди истилоҳоти муосир, васеъ намудани истифодаи забони тоҷикӣ дар иртиботи илмӣ ва технологӣ ва ташаккули муҳити комили забонӣ дар интернет ва низомҳои рақамиро дар бар мегирад.

Эмомалӣ Раҳмон таъкид намуд, ки дар шароити афзоиши таъсири забонӣ ба мутахассисон зарур аст, ки низоми истилоҳсозиро аз ҳисоби захираи аслии луғавии забони тоҷикӣ боз ҳам ғанӣ гардонанд.

Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон ҳамчунин риояи меъёрҳои забони адабии тоҷикро дар фазои интернет ва татбиқи навовариҳои илмӣ ва соҳавиро бо дарназардошти арзишҳои миллӣ зарур шуморид.

Аз ин рӯ, сиёсати муосири забонӣ, тавре аз паёми Сарвари давлат бармеояд, танҳо ба ҳифзи меъёрҳои адабӣ маҳдуд намешавад. Яке аз вазифаҳои муҳими он таъмини имкони фаъолияти комили забони тоҷикӣ дар соҳаҳои нав — аз илм ва маориф то технологияҳои иттилоотӣ ва зеҳни сунъӣ мебошад.

Дар паёми табрикотӣ масъалаи тарбияи насли ҷавон низ ҷойгоҳи муҳим дорад. Сарвари давлат таъкид намуд, ки дониши амиқ ва дурусти забони адабии тоҷикӣ бояд барои таҳсилоти минбаъда ва омӯзиши бомуваффақияти забонҳои хориҷӣ заминаи устувор бошад.

Дар ин замина, донистани забони тоҷикӣ на танҳо ҳамчун воситаи муошират, балки ҳамчун омили ташаккули тафаккур, ҳисси ватандӯстӣ ва ҳувияти миллии ҷавонон арзёбӣ мегардад.

Равиши пешниҳодкардаи Президент ду самти ба ҳам пайвандро дар бар мегирад: таҳкими мақоми забони модарӣ ва ҳамзамон васеъ намудани доираи донишу малакаҳои забонии насли ҷавон. Дар шароити ҷаҳонишавӣ ва рушди босуръати робитаҳои байналмилалӣ чунин ҳамоҳангӣ яке аз омилҳои ҳифзи асолати фарҳангӣ дар баробари иштироки фаъолонаи кишвар дар фазои муосири илмӣ, таълимӣ ва технологӣ ба ҳисоб меравад.

Дар фарҷоми паёми табрикотӣ Эмомалӣ Раҳмон ба ҳар як оилаи кишвар сулҳу осоиш, некӯаҳволӣ ва пешрафт орзу намуда, ба забони тоҷикӣ умри ҷовидона, рушди минбаъда ва ҷойгоҳи шоиста дар фазои фарҳангиву иттилоотии ҷаҳонӣ таманно кард.

АКС: Хадамоти матбуоти Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон