Душанбе, 25 апрел, – АИ «Корвон Иттилоот». Сафари кории Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон, Пешвои миллат муҳтарам Эмомалӣ Раҳмон ба шаҳри Норак 24 апрел на танҳо боздиди шиносоӣ бо вазъи маҳаллӣ, балки як марҳилаи муҳими оғози фаъолияти якчанд корхонаҳои нав гардид, ки самти имрӯзаи сиёсати иқтисодии кишвар — саноатикунонии босуръат, иваз намудани воридот ва тавсеаи имкониятҳои содиротиро инъикос мекунад.
Ифтитоҳи корхонаи «Глобал Инвест» яке аз рӯйдодҳои назарраси сафар ба ҳисоб меравад. Иншооти нав дар минтақаи саноатии шаҳри Норак ҷойгир буда, ба истеҳсоли намудҳои гуногуни оби нӯшокӣ ихтисос дорад. Тибқи маълумоти пешниҳодшуда, дар корхона 30 сокини маҳаллӣ бо ҷойи кори доимӣ ва музди меҳнати муносиб таъмин гардидаанд. Иқтидори истеҳсолии он дар як шабонарӯз ба 15 ҳазор капсула ва 5 ҳазор зарфи оби нӯшокӣ мерасад.
Пас аз ба истифода додани корхона, Сарвари давлат бо намоиши маҳсулоти корхонаҳои саноатӣ шинос гардид. Дар он 7 намуди маҳсулоти ватанӣ — оби нӯшокӣ, равған, собун, капсулаҳо, гранулаҳо (хокаи полиэтилен), микросемент ва панҷараи оҳанин — муаррифӣ шуданд. Муҳим он аст, ки ин маҳсулот на танҳо барои бозори дохилӣ, балки барои содирот низ пешбинӣ шудаанд. Ин ҳолат нишон медиҳад, ки рушди саноат дигар танҳо ба истеҳсоли маҳдуд равона нашуда, балки ба ташаккули низоми муосири истеҳсолот нигаронида шудааст, ки метавонад дар як вақт ба бозорҳои дохилӣ ва хориҷӣ фаъолона ворид гардад.
Дар идомаи боздид Пешвои миллат инчунин аз намоиши бахшида ба Иди байналмилалии Наврӯз дидан намуданд. Дар он намунаҳои ҳунарҳои мардумӣ, таомҳои миллӣ, асбобҳои мусиқии анъанавӣ ва дигар дастовардҳои фарҳангӣ ба намоиш гузошта шуданд. Чунин ҳамоҳангии саноат ва фарҳанг нишон медиҳад, ки рушди иқтисодӣ дар кишвар бо ҳифзи арзишҳои миллӣ ҳамоҳанг сурат мегирад.
Яке аз қисматҳои муҳими сафар ба роҳандозии хатҳои истеҳсоли панҷараҳои оҳанин марбут буд. Ин коргоҳ дар заминаи Ҷамъияти саҳомии пӯшидаи «Заводи таҷрибавию механикӣ»-и шаҳри Норак таъсис дода шуда, ба татбиқи ҳадафи чоруми миллӣ — саноатикунонии босуръати кишвар — нигаронида шудааст. Корхона бо таҷҳизоти муосир муҷаҳҳаз буда, маҳсулоти он ба талаботи стандартҳои муқарраршуда ҷавобгӯ мебошад.
Аҳамияти амалии ин истеҳсолот махсус таъкид гардид: панҷараҳои оҳанин асосан барои таҳкими сарҳади давлатӣ пешбинӣ шудаанд. Ҳамзамон, соддагии насб ва дарозмуддат будани муҳлати истифодаи онҳо таъмин мегардад. Тибқи нишондиҳандаҳои лоиҳавӣ, корхона метавонад дар як шабонарӯз то 1500 адад маҳсулот ва дар як сол зиёда аз 180 ҳазор панҷараи оҳанин истеҳсол намояд. Ин ҳаҷм имкон медиҳад, ки на танҳо талаботи дохилӣ қонеъ гардад, балки имкони содироти маҳсулот низ фароҳам ояд.
Зимни мулоқот бо Сарвари давлат роҳбари корхона уҳдадор шуд, ки 300 километр сарҳади давлатиро бо чунин панҷараҳо таъмин менамояд. Ҳамчунин зикр гардид, ки корхона тавассути панелҳои офтобӣ 1,5 мегаватт неруи барқ истеҳсол намуда, боз 1,5 мегаватти дигар дар марҳилаи насб қарор дорад. Ин нишон медиҳад, ки корхона ба истифодаи манбаъҳои барқароршавандаи энергия рӯ оварда, худро пурра бо неруи барқ таъмин менамояд.
Қисмати дигари муҳими сафар ба ба истифода додани маҷмааи гармхонаҳои ҶДММ «Гулнур» вобаста буд. Ин маҷмаа дар масоҳати 10 гектар заминҳои бекорхобида бунёд гардида, аз он 6 гектар барои сохтмони гармхонаҳои муосир пешбинӣ шудааст. Айни замон 3 гектар пурра мавриди истифода қарор гирифтааст: дар 1 гектар садбарг ва дар 2 гектар гулҳои мавсимӣ бо истифода аз усулҳои муосири агротехникӣ парвариш карда мешаванд.
Маҷмааи гармхонаҳо бо таҷҳизоти муосири кишоварзӣ муҷаҳҳаз буда, дар асоси низоми рақамии худкор фаъолият мекунад. Ин низом ҳарорат, намнокӣ ва дигар нишондиҳандаҳоро танзим намуда, барои рушди самараноки растаниҳо шароити мусоид фароҳам меорад. Тибқи маълумоти пешниҳодшуда, дар ин ҷо парвариши зиёда аз 1 миллиону 800 ҳазор бех садбарг ва беш аз 3 миллион гули мавсимӣ ба роҳ монда шудааст.
Дар ҳудуди маҷмаа инчунин намудҳои гуногуни дарахтон, аз ҷумла олуи туркӣ, санавбар, зирк, беди гирён, шоҳбулут, арчаи кабуд ва нокҳои ороишӣ шинонда шудаанд. Муҳити атроф мутобиқ ба талаботи муосири шаҳрсозӣ обод карда шудааст. Дар маҷмаа 60 нафар сокини маҳаллӣ бо кори доимӣ таъмин буда, аз ин шумора 42 нафар занон мебошанд. Дар мавсими ҷамъоварӣ ва омодасозии гулҳо боз 40 нафар ба корҳои мавсимӣ ҷалб карда мешаванд.
Дар маҷмӯъ, ин иқдомҳо нишон медиҳанд, ки шаҳри Норак тадриҷан ба як маркази ҳамгироии соҳаҳои гуногуни иқтисодӣ — саноат, кишоварзӣ ва энергетика — табдил меёбад. Таъсиси чунин корхонаҳо на танҳо ба рушди иқтисоди маҳаллӣ мусоидат мекунад, балки ба таъсиси ҷойҳои нави корӣ, афзоиши даромадҳои буҷетӣ, коҳиши вобастагӣ аз воридот ва тавсеаи имкониятҳои содиротӣ замина мегузорад.
Дар доираи васеътар, сафари кории Пешвои миллат ба Норак ҳамчун идомаи сиёсати давлатӣ ҷиҳати саноатикунонии босуръат ва таҳкими истиқлолияти иқтисодӣ арзёбӣ мегардад. Ба истифода додани корхонаҳои истеҳсоли оби нӯшокӣ, панҷараҳои оҳанин ва маҳсулоти гармхонагӣ нишон медиҳад, ки рушди иқтисодӣ бо такя ба захираҳои дохилӣ, технологияҳои муосир ва неруи инсонӣ амалӣ мегардад.
Акс: хадамоти матбуоти Президенти Ҷумҳурии Тоҷикистон