Душанбе, 14 сентябр, – АИ «Корвон Иттилоот». Вазорати рушди иқтисод ва савдои Ҷумҳурии Тоҷикистон «Пешгӯии нишондиҳандаҳои асосии макроиқтисодии Ҷумҳурии Тоҷикистон барои солҳои 2027–2029»-ро таҳия намудааст.
Тибқи ҳуҷҷат, дар соли 2027 ҷумҳурӣ нақша дорад воридоти маҳсулоти нафтиро то 1,55 млн тонна афзоиш диҳад, ки ин нисбат ба нишондиҳандаҳои пешбинишудаи соли ҷорӣ 7,8 % зиёд аст. Арзиши умумии гидрокарбонҳои моеъи воридотӣ дар соли 2027 тақрибан 1,12 млрд доллари ИМА арзёбӣ мегардад.
Сохтори воридот тамоюли устувори афзоиши истеъмоли маҳсулоти нафтии равшанро нишон медиҳад, ки бо рушди бахши нақлиёту логистика ва истеҳсолоти саноатӣ алоқаманд аст.
Аз ҷумла, воридоти сӯзишвории дизелӣ ба ҳаҷми 700 ҳазор тонна ба маблағи тақрибан 500 млн доллар, бензини автомобилӣ — 530 ҳазор тонна (тақрибан 400 млн доллар), гази моеъ — 333 ҳазор тонна ва гази табиӣ — 312 млн метри мукааб пешбинӣ шудааст.
Тибқи банақшагирии миёнамуҳлати макроиқтисодӣ, ҳаҷми воридоти сӯзишворӣ идомаи афзоиши динамикиро хоҳад дошт: дар соли 2028 воридот ба 1,67 млн тонна мерасад ва то соли 2029 дар сатҳи 1,77 млн тонна пешбинӣ мегардад.
Федератсияи Россия мақоми таъминкунандаи асосии стратегии маводи сӯзишворӣ ва равғанҳои молиданиро дар бозори тоҷик нигоҳ медорад. Тибқи маълумоти расмии Хадамоти зиддиинҳисории назди Ҳукумати Ҷумҳурии Тоҷикистон, дар шаш моҳи аввали соли 2026 (январ–июн) ба кишвар 599,5 ҳазор тонна маҳсулоти нафтӣ ворид гардидааст, ки аз он 91,1 %-ро таъминот аз Федератсияи Россия ташкил медиҳад.
Таъминот дар доираи созишномаи байниҳукуматӣ, ки аз соли 2013 амал мекунад, бидуни ситонидани боҷҳои содиротӣ ва дар ҳудуди тавозуни индикативии ҳамасола мувофиқашаванда (барои соли 2026 дар сатҳи 1,1 млн тонна муқаррар шудааст) сурат мегирад.
Қатъиҳои логистикии тобистони соли 2026, ки боиси норасоии муваққатии сӯзишвории дизелӣ дар баъзе нуқтаҳои сӯзишворӣ ва болоравии маҳаллии нархҳо гардиданд, қадамҳои амалиро ҷиҳати диверсификатсияи манбаъҳои таъминот шитоб бахшиданд.
Дар натиҷа ҷумҳурӣ тамосҳои тиҷоратиро бо шарикони минтақавӣ — Қазоқистон, Ӯзбекистон ва Туркманистон фаъол гардонид. Аллакай дар моҳи июли соли 2026 ҳаҷми умумии воридоти бензин, сӯзишвории дизелӣ ва керосини ҳавопаймоӣ аз кишварҳои Осиёи Марказӣ се маротиба афзоиш ёфта, 34 ҳазор тоннаро ташкил дод.
Сарфи назар аз афзоиши назарраси таъминот аз давлатҳои ҳамсоя, воридоти минтақавӣ ҳоло нақши устуворкунандаро иҷро мекунад ва қобилияти пурра ҷойгузин кардани ҳаҷмҳои бебоҷи таъминоти русиро надорад. Ташаккули модели мутавозини воридот ҳамчун вазифаи муҳимтарини таъмини амнияти энергетикии кишвар боқӣ мемонад.
Акс: АИ «Asia-Plus»